- W szkołach bardzo wyraźnie widać, że dzieci i młodzież mierzą się dziś z innymi trudnościami niż jeszcze kilka lat temu. Coraz częściej problemem nie jest brak możliwości, ale nadmiar bodźców, trudność w koncentracji, napięcie emocjonalne i osłabione kompetencje społeczne. To przekłada się na codzienne funkcjonowanie uczniów, zarówno na lekcjach, jak i w relacjach z rówieśnikami - mówi w rozmowie z nami Katarzyna Goryluk-Gierszewska, dyrektorka Szkoły Podstawowej Academy International z siedzibą w Warszawie. Zatem czego dziś naprawdę potrzebują uczniowie?
O współczesnych uczniach coraz częściej mówi się, że to "pokolenie ekranów". Urodzeni w epoce internetu mają oczywiście więcej możliwości niż poprzednie pokolenia, ale ma to też swoją cenę. Czasem nawet zbyt wysoką. Technologie, które miały ułatwić życie i wspierać rozwój, coraz częściej zastępują realny kontakt z drugim człowiekiem i wpływają na proces kształtowania się i dojrzewania małych dzieci oraz funkcjonowanie młodzieży.
Poznanie i zrozumienie potrzeb uczniów jest kluczem do efektywnego nauczania. Dopiero wówczas można znaleźć sposoby na zmotywowanie i zainteresowanie ich danym tematem. Dzieci i młodzież spędzają dziś ogrom czasu na korzystaniu z mediów i nowych technologii. Ich przyzwyczajenie m.in. do natychmiastowych, krótkich komunikatów sprawia, że tradycyjne, dawne formy nauczania nie przynoszą pozytywnych efektów.
Na ten problem zwraca również uwagę nasza rozmówczyni Katarzyna Goryluk-Gierszewska.
Social media, szybkie tempo odbioru treści i stała obecność technologii sprawiają, że młodym ludziom coraz trudniej jest zatrzymać się, skupić uwagę na dłużej i spokojnie przeżywać emocje. W szkole widzimy, że uczniowie coraz częściej potrzebują wsparcia nie tylko w nauce, lecz także w budowaniu relacji, radzeniu sobie z napięciem i rozumieniu własnych reakcji
- mówi w rozmowie z nami nauczycielka i dyrektorka placówki. Dodaje też, że jest to dziś jedno z najważniejszych zadań szkoły. - Nie możemy ograniczać się wyłącznie do realizowania podstawy programowej. Szkoła powinna być miejscem, które uczy dzieci zasad, odpowiedzialności, komunikacji i funkcjonowania w grupie. Powinna też dawać poczucie bezpieczeństwa, przewidywalności i stałości, bo to właśnie w takim środowisku dzieci najlepiej się rozwijają - podkreśla.
Czy jest zatem jakiś sposób, by jak najlepiej wspomóc uczniów i zadbać kompleksowo o ich dobrostan? - Z naszej perspektywy bardzo ważne są jasne reguły, konsekwencja dorosłych i budowanie środowiska, w którym dziecko wie, czego się od niego oczekuje, ale jednocześnie czuje, że może liczyć na wsparcie. W praktyce widzimy, że tam, gdzie szkoła świadomie dba o relacje, kulturę komunikacji i codzienne bezpieczeństwo emocjonalne uczniów, łatwiej jest nie tylko uczyć, lecz także skutecznie wychowywać - zaznacza Katarzyna Goryluk-Gierszewska.
Dzieci potrzebują miejsca, które zarówno przekazuje wiedzę, jak i uczy je, jak być uważnym na siebie i innych, jak rozwiązywać trudności i jak budować zdrowe relacje. To właśnie taka szkoła najlepiej odpowiada na wyzwania, z którymi młodzi ludzie się dzisiaj mierzą
- doprecyzowuje nasza rozmówczyni.
Dzieciństwo i dorastanie we współczesnym świecie wygląda inaczej niż przed laty. Swobodna zabawa i bezpośrednie interakcje z rówieśnikami ustępują dziś miejsca godzinom spędzanym przed ekranami. Eksperci alarmują, że to w katastrofalny sposób wpływa na rozwój społeczny i emocjonalny młodych. Pojawiają się uzależnienia, a ciągłe poszukiwanie lajków i akceptacji prowadzi do kompulsywnego korzystania z urządzeń. Spada zdolność koncentracji i możliwość logicznego myślenia. Doświadczają tego masowo nauczyciele, bo uczniowie na lekcjach są zmęczeni, ciągle poszukują bodźców zewnętrznych. O problemach mówią również coraz głośniej także rodzice.
Wyzwania, z którymi mierzą się dziś rodzice i opiekunowie, są naprawdę duże. Dzieci bardzo wcześnie wchodzą w świat mediów społecznościowych, porównań, presji grupy i natychmiastowej gratyfikacji. Dlatego tak ważne jest, aby dorośli - zarówno w domu, jak i w szkole - nie zostawiali ich z tym samych. Potrzebna jest rozmowa, obecność i wspólne uczenie dzieci, jak rozpoznawać emocje, stawiać granice i odpowiedzialnie funkcjonować w świecie pełnym bodźców
- zaznacza Goryluk-Gierszewska. - Warto zaczynać tę pracę jak najwcześniej. Im wcześniej uczymy dzieci samoświadomości, nazywania emocji, rozumienia swoich reakcji i szacunku do innych, tym większa szansa, że będą lepiej radziły sobie zarówno w relacjach, jak i w codziennych wyzwaniach edukacyjnych. To nie są kompetencje dodatkowe - one są dziś jednym z fundamentów dobrego funkcjonowania w szkole i poza nią - dodaje.
Szkoła dobra dla wszystkich
Już dwa miliony polskich dzieci ma specjalne potrzeby edukacyjne. W jednej klasie coraz częściej uczą się zarówno dzieci z trudnościami rozwojowymi, niepełnosprawnościami czy doświadczające kryzysów psychicznych, jak i te wybitnie uzdolnione.
Jak pogodzić potrzeby wszystkich uczniów? Jak powinna zmienić się szkoła, by każde dziecko miało równe szanse? Jak wspierać, zamiast segregować?
O tym będziemy pisać we wspólnym cyklu Wysokich Obcasów i edziecko.pl „Szkoła dobra dla wszystkich". Oddamy głos rodzicom, nauczycielom oraz ekspertom z zakresu psychologii i edukacji. Rozpoczynamy dyskusję, która może zmienić szkołę na lepsze.
Czekamy na listy. Piszcie o Waszych doświadczeniach:
listy@wysokieobcasy.pl edziecko@grupagazeta.pl