Osobowość anankastyczna - co to takiego? Jak sobie radzić z perfekcjonizmem?

Osobowość anankastyczna to jeden z typów zaburzeń osobowości. Czym się objawia? Osoby posiadające osobowość anankastyczną skłonne są do nadmiernego perfekcjonizmu w powierzanych im zadaniach, ale także w życiu osobistym. Powoduje to, że są ciągle poddenerwowane i pozostają przez cały czas w napięciu, spowodowanym ciągłym dążeniem do ideału.

Ludzie tacy ciężko odnajdują się w normalnych warunkach, gdzie pełno jest niedociągnięć w różnych dziedzinach. Jak rozpoznać osobowość anankastyczną? Sprawdź, jakie cechy są jej wyróżnikami.

Zobacz wideo Jakie są najczęstsze zaburzenia uczenia?

Nerwica anankastyczna - jak się objawia?

Wydawać by się mogło, że cechy takie jak: perfekcjonizm, sumienność, staranność w wykonywaniu powierzonych zadań to idealne cechy pracownika, partnera czy rodzica. Owszem jest tak, ale tylko wówczas, gdy występują one z umiarem. Kiedy przejmują kontrolę nad człowiekiem, zaczyna on mieć poważne kłopoty nie tylko ze sobą, ale również z otoczeniem, które nie jest w stanie nadążyć za jego ambicjami. Osobowość anankastyczna, którą cechuje nadmierny perfekcjonizm i bardzo wysokie ambicje, uznana została za jedną z chorób psychicznych. Aby stwierdzić występowanie tego zaburzenia brane są pod uwagę szczególne objawy, tj.:

  • nadmierny perfekcjonizm;
  • częste występowanie poczucie winy;
  • konieczność sprawowania kontroli nad każdym aspektem życia.

Osoby dotknięte tym schorzeniem są:

  • bardzo skupione na celu;
  • nie potrafią rozdzielić czasu poświęcanego na realizację zadania od czasu na odpoczynek czy życie osobiste;
  • ciągle zmagają się z presją, którą sami na siebie narzucają;
  • cechuje ich kompletny brak dystansu i całkowite oddanie się realizacji celu;
  • mają również problem z pracoholizmem;
  • mają problem z nawiązaniem poprawnych relacji międzyludzkich.

Perfekcjonizm nie tyle nie pomoże ci osiągnąć sukcesu, co może po drodze zrujnować ci samopoczucie, zdrowie i relacje z innymiPerfekcjonizm - gdy wciąż jesteś niewystarczająco dobry

Zaburzenia anankastyczne - przyczyny

Zaburzenia anankastyczne dotykają zarówno kobiet, jak i mężczyzn, choć bardziej narażeni są na nie panowie. Zaburzenia te są dość rzadkie, niemniej jednak mogą dotknąć każdego. Do najczęstszych przyczyn występowania osobowości anankastycznej należy:

  • zaburzenia pracy mózgu - wywołane takimi schorzeniami jak: padaczka czy zespół Tourette'a;
  • doświadczenia z wczesnego dzieciństwa - dzieci, których rodzice byli bardzo wymagający i wywierali presję, często w dorosłym życiu zmagają się z nadmiernym perfekcjonizmem;
  • indywidualne cechy charakteru danego człowieka mogą wpływać na jego podatność na  zaburzenia anankastyczne.

Zespół anankastyczny - czy tylko perfekcjonizm?

Zespół anankastyczny wywołuje u człowieka szereg cech, które połączone dają mieszankę piorunującą. Osobowość anankastyczna może być na pierwszy rzut oka bardzo pożądana, zwłaszcza przez pracodawców, ale na dłuższą metę okazuje się być mocno kłopotliwa. Osoby z zespołem anankastycznym wyróżniają się bowiem bardzo sztywnymi zasadami moralnymi i życiowymi, nie potrafią elastycznie podchodzić do zmieniających się okoliczności. Osoby takie są do granic możliwości racjonalne, nie potrafią działać ad hoc, wszystko muszą drobiazgowo przeanalizować i zaplanować. 

Kolejną cechą anankistów jest niespotykana sumienność, która przeważnie wpędza ich w pracoholizm. To z kolei negatywnie odbija się na relacjach z rodziną i stwarza trudności w stworzeniu stałego związku. 

Osobowość anankastyczna w związku

Osobowość anankastyczna w związku może doprowadzić do prawdziwych kłopotów i problemów w relacjach z partnerem. Anankiści bowiem kierują się bardzo sztywnymi zasadami, nie postępują w sposób elastyczny, a to zwykle utrudnia relacje partnerskie. Podobnie trudność w wyrażaniu uczuć, typowa dla osób z osobowością anankastyczną, może powodować nieporozumienia. W takim przypadku niezmiernie ważne jest, aby partnerzy byli w stanie rozmawiać ze sobą szczerze i otwarcie. Tylko dialog i ustalenie problemu jest szansą na uratowanie takiej relacji.

Pracoholizm może prowadzić do zerwania więzi społecznych, wielu chorób, a w skrajnych przypadkach nawet śmierciPracoholizm

Osobowość anankastyczna - jak sobie radzić?

Jak w przypadku większości schorzeń o podłożu psychicznym, z osobowością anankastyczną można walczyć. Jak sobie radzić? Przede wszystkim należy uświadomić sobie problem, co wcale nie jest takie łatwe. Sama osoba dotknięta tym schorzeniem nie widzi problemu, z jakim się zmaga. Niezbędne jest tu więc wsparcie rodziny i przyjaciół, którzy mogą wskazać istnienie zaburzenia. Następnym krokiem powinna stać się wizyta u psychoterapeuty. W przypadku osobowości anankastycznej, rzetelna terapia i chęć zmiany u pacjenta może doprowadzić do całkowitego wyleczenia.

Więcej o: