Po這積a - twoja przyjaci馧ka w ci捫y i po這gu

Po這積 najcz窷ciej kojarzymy z porodem lub wizytami w domu u 鈍ie穎 upieczonej mamy i jej dziecka. Jest to s逝szne skojarzenie, ale pokazuje jedynie cz窷 zada, kt鏎e wykonuj przedstawicielki tej grupy zawodowej.

Po這積a to specjalistka zajmuj帷a si opiek zdrowotn nad kobietami. Mo瞠 ona pracowa w szpitalu, w gabinecie lekarskim, w przychodni lub samodzielnie. Po這積e zatrudnione w przychodniach lub pracuj帷e samodzielnie nazywane s po這積ymi podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), po這積ymi rodzinnymi lub 鈔odowiskowymi. To w豉郾ie z nimi kobiety w ci捫y i po porodzie kontaktuj si najcz窷ciej. Z niniejszego tekstu dowiesz si, na jakie wsparcie mo瞠sz liczy ze strony po這積ej, gdy spodziewasz si dziecka lub w豉郾ie je urodzi豉.

Jak prawid這wo wybra po這積 podstawowej opieki zdrowotnej?

Jak ka盥a doros豉 kobieta w Polsce, masz prawo do wyboru swojej po這積ej POZ. Z kolei dziewczynkom po這積 wybieraj rodzice. Je郵i nie masz pewno軼i, czy twoja mama wybra豉 ci po這積, gdy by豉 dzieckiem, mo瞠sz to sprawdzi na Indywidualnym Koncie Pacjenta (IKP) na stronie pacjent.gov.pl.

Je郵i jeszcze nie masz wybranej "swojej" po這積ej, mo瞠sz to zrobi na kilka sposob闚:

  • Wybierz dowoln po這積 z listy na twoim koncie IKP. Uwaga - w praktyce, cz瘰to okazuje si to nieskuteczne, bo wniosek miesi帷ami ma status "z這穎ny", ale niezatwierdzony.
  • Udaj si lub zadzwo do najbli窺zej przychodni i wype軟ij deklaracj wyboru po這積ej.
  • Zadzwo do po這積ej z twojej okolicy. Mo瞠 to by po這積a, kt鏎 znasz z poprzedniego miejsca zamieszkania lub polecona przez kole瘸nk. Uwaga - po這積a mo瞠 nie zgodzi si przyj望 ci pod opiek, je郵i mieszkasz daleko od jej gabinetu – realizowanie wizyt patrona穎wych mo瞠 by dla niej logistycznie trudne.

Pami皻aj:

  • Wybieraj帷 po這積, kt鏎a mieszka daleko od ciebie, om闚 dok豉dnie zakres wsparcia i upewnij si, 瞠 mo瞠sz liczy tak瞠 na jej wizyty domowe po porodzie.
  • Zwr鵵 baczn uwag, jakie dokumenty podpisujesz w swojej przychodni, podczas wyboru lekarza rodzinnego. Mo瞠 si zdarzy, 瞠 otrzymasz od razu 3 deklaracje wyboru – lekarza, po這積ej i piel璕niarski 鈔odowiskowej. Mo瞠 si zdarzy, 瞠 z rozp璠u je wszystkie podpiszesz, nie maj帷 鈍iadomo軼i, 瞠 tym samym zmienisz swoj dotychczasow po這積 na inn.
  • Zawsze masz prawo zmieni po這積 – jest to bezp豉tne 2 razy do roku, kolejne zmiany s odp豉tne.
  • Je郵i zmieniasz po這積, powiedz lub napisz jej o tym, zanim zrobi to Narodowy Fundusz Zdrowia. Po這積e cz瘰to otrzymuj informacje o rezygnacji pacjentki z op騧nieniem, co mo瞠 utrudni ich rozliczenia z NFZ.

Edukacja przedporodowa czy szko豉 rodzenia?

Do porodu mo瞠sz przygotowa si na r騜ne sposoby – samodzielnie wyszukuj帷 informacji na ten temat, rozmawiaj帷 z lekark/lekarzem po這積ikiem, kt鏎y prowadzi Twoj ci捫. Mo瞠sz tak瞠 skorzysta z dedykowanych tej tematyce spotka indywidualnych i zaj耩, zwyczajowo nazywanych "szko陰 rodzenia" lub ze wsparcia po這積ej POZ.

Po這積e POZ przygotuj ci do porodu – indywidualnie lub grupowo – w ramach bezp豉tnej edukacji przedporodowej, kt鏎a przys逝guje tobie od 21. tygodnia ci捫y. Pami皻aj, 瞠 lekarz prowadz帷y ci捫 ma obowi您ek poinformowa ci o tym fakcie.

Zaj璚ia grupowe organizowane s w gabinecie po這積ej. Spotkania indywidualne mog odbywa si tak瞠 u po這積ej albo u ciebie w domu. Przys逝guje Ci jedno spotkanie tygodniowo od 21. do 31. tygodnia ci捫y, nast瘼nie po 2 wizyty tygodniowo do samego porodu. Dowiesz si na nich m.in. o:

  • przebiegu ci捫y, dolegliwo軼iach, styl 篡cia, diecie,
  • trudno軼iach psychologicznych i emocjonalnych w ci捫y,
  • przys逝guj帷ych Ci prawach,
  • planie porodu,
  • metodach 豉godzenia b鏊u,
  • porodzie fizjologicznym i ci璚iu cesarskim,
  • karmieniu piersi.

Poza sam edukacj po這積a mo瞠 鈍iadczy inne us逝gi przewidziane w ustawodawstwie, np. wykona zapis KTG, pobra wymaz w przypadku infekcji intymnych.

W ofercie szk馧 rodzenia mo瞠sz zetkn望 si z zaj璚iami p豉tnymi lub bezp豉tnymi, prowadzonymi przez r騜ne podmioty, np. firmy lub organizacje pozarz康owe. Czasami zaj璚ia w takiej szkole s bezp豉tne, gdy prowadzone s przez po這積e POZ, kt鏎e otrzymuj wynagrodzenie z NFZ. Warunkiem skorzystania z takich zaj耩 jest podpisanie deklaracji wyboru po這積ej. Je郵i zdecydujesz si skorzysta w豉郾ie z takiej formy wsparcia, koniecznie upewnij si, czy ta sama po這積a, kt鏎a prowadzi zaj璚ia, odwiedzi ci tak瞠 po porodzie w ramach wizyty patrona穎wej. Zdarza si bowiem, 瞠 kobiety po porodzie dowiaduj si, 瞠 musz doje盥瘸 z noworodkiem do gabinetu po這積ej, co dla m這dej mamy mo瞠 by du篡m wyzwaniem.

Pami皻aj - nawet je郵i korzysta豉 z bezp豉tnych zaj耩 u po這積ej POZ, mo瞠sz w ka盥ym momencie, nawet tu przed porodem – zmieni j na inn.

Po這積a - twoja przyjaci馧ka w ci捫y i po這guPo這積a - twoja przyjaci馧ka w ci捫y i po這gu 

Po這積a zamiast ginekologa – czy to mo磧iwe?

Tak! W fizjologicznej ci捫y, czyli ci捫y niskiego ryzyka, gdy ty i twoje dziecko czujecie si dobrze, teoretycznie wcale nie musisz korzysta z opieki ginekologa-po這積ika. To w豉郾ie po這積a jest specjalistk od fizjologicznej ci捫y i mo瞠 j prowadzi w ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia. W takim wypadku, ma ona obowi您ek pokierowa ci篹arn min. 3 razy na konsultacj lekarsk i min. 3 razy na badanie usg. Jednak w praktyce nadal niewiele po這積ych w Polsce decyduje si na prowadzenie ci捫 – jest to podyktowane wzgl璠ami finansowymi, ale tak瞠 traktowaniem stanu ci捫y jak choroby i pokutuj帷ym w鈔鏚 spo貫cze雟twa przekonaniem, 瞠 ci捫 koniecznie musi prowadzi lekarz, najlepiej z tytu貫m profesora przed nazwiskiem.

Gdy po這積a wpada z wizyt...

Zgodnie z prawem szpital powinien poinformowa po這積 POZ o tym, 瞠 opuszczasz oddzia razem z dzieckiem. Praktyka pokazuje jednak, 瞠 wiele szpitali nie wywi您uje si z tego obowi您ku, a niekt鏎e wysy豉j listy polecone (zamiast wys豉 mail lub sms). Zadbaj wi璚 o to, by mie ze sob kontakt do wybranej specjalistki, gdy szpital o te dane poprosi. Niezale積ie od tego, daj zna swojej po這積ej, 瞠 wychodzisz do domu, a ona, zgodnie z prawem, powinna ci odwiedzi w ci庵u 48 godzin od zg這szenia (nie wliczaj帷 w to weekend闚).

Wizyty patrona穎we powinny by wizytami domowymi. Podczas nich po這積a przeprowadza z Tob wywiad dotycz帷y porodu, odpowiada na wszelkie twoje pytania i jest wsparciem w szerokim zakresie, kt鏎y obejmuje m.in.:

U kobiety:

  • kontrol rany krocza lub brzucha, zdj璚ie szw闚,
  • wsparcie w laktacji,
  • kontrol odchod闚 poporodowych,
  • ocena stanu psychicznego kobiety.

U noworodka:

  • ocen stanu og鏊nego, w tym ocen ryzyka wyst徙ienia 鄴速aczki,
  • kontrol kikuta p瘼owiny,
  • pomoc w k徙ieli,
  • wykonanie bada przesiewowych (je郵i nie zosta造 zrobione w szpitalu lub jest konieczno嗆 ich powt鏎zenia).

Po這積a mo瞠 udziela informacji tak瞠 twojemu partnerowi/m篹owi lub innej osobie bliskiej, z kt鏎 mieszkasz. Po porodzie przys逝guje Ci od 4. do 6. wizyt realizowanych do sko鎍zonego 鏀mego tygodnia 篡cia dziecka. W sytuacjach szczeg鏊nych (strata dziecka przy porodzie, d逝ga hospitalizacja noworodka) kobieta, kt鏎a jest w domu bez noworodka, tak瞠 mo瞠 skontaktowa si z po這積, ustali, jakiego wsparcia potrzebuje i w jaki spos鏏 mo瞠 zosta ono zrealizowane.

Ile to wszystko kosztuje?

Korzystanie z opieki po這積ej POZ przez kobiety w Polsce jest bezp豉tne. Za ka盥 zapisan do siebie pacjentk po這積a otrzymuje co miesi帷 stawk kapitacyjn, niewielk kwot, kt鏎a – po zsumowaniu wszystkich zapisanych do niej pacjentek - sk豉da si na jej comiesi璚zne wynagrodzenie. Osobno p豉tne s spotkania w ramach edukacji przedporodowej oraz wizyty patrona穎we – oczywi軼ie, we wskazanych wy瞠j ramach czasowych. Warto軼i tych stawek s szokuj帷o niskie i od lat s obiektem rozm闚 i negocjacji 鈔odowiska po這積ych z decydentami.

Warto o tym pami皻a, gdy oczekuj帷 wizyty domowej na pocz徠ku ci捫y lub po up造wie 8 tygodni od porodu, po這積a realizuje je, opieraj帷 si jedynie na stawce kapitacyjnej. Nie oznacza to, 瞠 po這積a odm闚i wizyty lub 瞠 takie oczekiwanie ze strony kobiet nie jest uzasadnione. Nale篡 po prostu wypracowa taki model wsp馧pracy z po這積, by obie strony by造 zadowolone.

Po這積a – samodzielna specjalistka

Po這積a podstawowej opieki zdrowotnej nie jest konkurencj dla lekarza ginekologa ani jego podw豉dn. Jako wykszta販ona medyczka posiada kompetencje, by prowadzi edukacj przedporodow, prowadzi fizjologiczne ci捫e oraz by wsparciem w po這gu. B璠帷 w ci捫y, warto jak najszybciej wybra po這積, pozna si, by nie by niemile rozczarowan podczas pierwszej wizyty patrona穎wej, gdy nie ma mi璠zy Wami "dobrych wibracji". Je郵i jeszcze nie jeste w ci捫y, sprawd, kto jest Twoj po這積 POZ – mo瞠 ona by dla ciebie du篡m wsparciem tak瞠 w innych obszarach zdrowia kobiecego.

Je郵i chcesz dowiedzie si wi璚ej o opiece oko這porodowej i swoich prawach, tak瞠 w kontek軼ie opieki po這積ej POZ, odwied nasz stron internetow.

Fundacja Matecznik – uczymy kobiety, 瞠 maj g這s na sali porodowej i udzielamy wsparcia psychologicznego i prawnego, gdy tego g這su nikt nie s逝cha. Jeste鄉y Stra積iczkami "Rodzi po Ludzku".

Po這積a - twoja przyjaci馧ka w ci捫y i po這guPo這積a - twoja przyjaci馧ka w ci捫y i po這gu 

Po這積a - twoja przyjaci馧ka w ci捫y i po這gu

Copyright © Agora SA