1. I trymestr ciąży

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
  2. II trymestr ciąży

    1. 15
    2. 16
    3. 17
    4. 18
    5. 19
    6. 20
    7. 21
    8. 22
    9. 23
    10. 24
    11. 25
    12. 26
    13. 27
  3. III trymestr ciąży

    1. 28
    2. 29
    3. 30
    4. 31
    5. 32
    6. 33
    7. 34
    8. 35
    9. 36
    10. 37
    11. 38
    12. 39
    13. 40
  4. I rok życia

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
    15. 15
    16. 16
    17. 17
    18. 18
    19. 19
    20. 20
    21. 21
    22. 22
    23. 23
    24. 24
    25. 25
    26. 26
    27. 27
    28. 28
    29. 29
    30. 30
    31. 31
    32. 32
    33. 33
    34. 34
    35. 35
    36. 36
    37. 37
    38. 38
    39. 39
    40. 40
    41. 41
    42. 42
    43. 43
    44. 44
    45. 45
    46. 46
    47. 47
    48. 48
    49. 49
    50. 50
    51. 51
    52. 52

Podaj: planowaną datę porodu lub datę urodzin dziecka

"Miała urodzić bliźnięta, jedno znikło". Czym jest syndrom znikającego bliźniaka?

Widzimy czasem nagłówki w Internecie: "Miała urodzić bliźnięta, jedno znikło" albo "Była w ciąży bliźniaczej, urodziła jedno dziecko". Syndrom znikającego bliźniaka to szczególna postać ciąży wielopłodowej, gdzie ostatecznie rozwija się i rodzi jedno dziecko. Jego brat lub siostra obumiera na samym początku trwania ciąży. Jak do tego dochodzi? Czy można przewidzieć syndrom znikającego bliźniaka?

Syndrom znikającego bliźniaka - spis treści:

  1. Syndrom znikającego bliźniaka - czym jest?
  2. Kiedy występuje syndrom znikającego bliźniaka?
  3. Syndrom znikającego bliźniaka - objawy
  4. Rozpoznanie VTS
  5. Płód papierowaty i zmacerowany

Czym jest syndrom znikającego bliźniaka

Vanishing twin syndrome (VTS) należy do powikłań ciąży wielopłodowej i polega na obumarciu jednego z płodów zazwyczaj w I. trymestrze. Głównie dochodzi do niego przed 9. tygodniem ciąży. W 2/3 przypadków ciąża ta trwa nadal. Dochodzi do wchłonięcia obumarłego płodu przez organizm matki.

Do wystąpienia zespołu znikającego płodu częściej dochodzi w ciążach jednokosmówkowych niż dwukosmówkowych. Różnią się one posiadaniem wspólnej lub osobnej kosmówki, czyli błony płodowej. Jeśli ciąża jest jednoskomówkowa, często dochodzi do zgonu drugiego z bliźniaków. Jeśli jednak do zespołu znikającego bliźniaka dochodzi w ciąży dwukosmówkowej drugi z bliźniaków może rozwijać się w pełni prawidłowo.

Syndrom znikającego bliźniaka pojawia się także w ciążach trojaczych, gdzie ok. 14 proc. redukuje się samoistnie do bliźniaczej. Mama dowiaduje się o tym, że była w ciąży z trójką dzieci zazwyczaj dopiero podczas badania usg.

Kiedy występuje syndrom znikającego bliźniaka?

Badania mówią, że taka sytuacja ma miejsce nawet w 30 proc. ciąż bliźniaczych. Zazwyczaj dochodzi do obumarcia jednego z płodów w przypadku letalnych wad genetycznych lub nieprawidłowych warunków do wzrastania - takich, jak zła implantacja łożyska czy nieprawidłowości przyczepu pępowiny. Ocenia się, że większe ryzyko mają kobiety powyżej 30. roku życia i te, które leczone były wcześniej z powodu niepłodności, ponieważ mają one też większe ryzyko wystąpienia ciąży bliźniaczej oraz wad rozwojowych u płodów.

Zobacz wideo

Syndrom znikającego bliźniaka - objawy

Objawy, które mogą wystąpić u mamy w przypadku zespołu znikającego płodu to:

  • krwawienie z dróg rodnych mogące przypominać poronienie
  • nagły ból w podbrzuszu
  • nieregularne skurcze macicy
  • sączenie się niewielkich ilości płynu owodniowego
  • podwyższone stężenie białka płodowego- alfa-fetoproteiny
  • wolniejszy przyrost stężenia b-HCG niż w prawidłowej ciąży bliźniaczej

Warto wiedzieć też, że sytuacja ta może powodować zafałszowanie nieinwazyjnych badań prenatalnych takich, jak Nifty czy Sanco. W krwi pływa bowiem materiał genetyczny żyjącego płodu i jego bliźniaka, który ostatecznie nie rozwinął się w brzuchu mamy. Przez to nie da się stwierdzić, którego z dzieci DNA badamy. Podobnie jest w przypadku badania inwazyjnego, jakim jest biopsja kosmówki. W materiale pobranym podczas biopsji stwierdza się mozaicyzm (różne linie genetyczne) spowodowany obecnością drugiego łożyska.

Rozpoznanie VTS

W przypadku USG ciąży dwukosmówkowej w I. trymestrze lekarz stwierdza dwa pęcherzyki ciążowe z echami zarodków. U jednego z nich nie udaje się uwidocznić czynności serca. W kolejnych tygodniach ciąży dochodzi do zanikania obumarłego bliźniaka, co można uwidocznić w badaniu USG. Niepowikłany zespół znikającego bliźniaka nie wymaga dodatkowych interwencji położniczych.

Płód papierowaty i zmacerowany

W przypadku zgonu wewnątrzmacicznego jednego z płodów w późniejszym okresie ciąży wyróżnia się: płód papierowaty („fetus papyraceus”) - II. trymestr i płód zmacerowany - III. trymestr

W II. trymestrze do obumarcia jednego z płodów dochodzi w ok. 5 proc. ciąż bliźniaczych, a w III. trymestrze sytuacja ta ma miejsce w 4 proc. ciąż. Ich główne przyczyny to niewydolność jednego z łożysk, w przebiegu nadciśnienia tętniczego czy wewnątrzmacicznego zahamowania wzrastania płodu. Może też być spowodowany zespołem przetoczenia krwi między płodami oraz zapętlenia sznurów pępowinowych. Najczęstszym powikłaniem dla drugiego płodu w ciąży dwukosmówkowej jest w takiej sytuacji wcześniactwo. W ciąży jednokosmówkowej zaś głównie są to powikłania neurologiczne oraz obumarcie również zdrowego płodu.

Obumarcie płodu w późniejszej fazie ciąży wymaga opieki specjalistycznej w ośrodkach o III. stopniu referencyjności i grozi poważniejszymi powikłaniami niż syndrom znikającego bliźniaka.

Położnictwo i ginekologia t. 1 G.H.Bręborowicz, Ginekologia t. 3, J.S. Berek, E. Novak

Konsultacja merytoryczna: dr Robert Jędra, ginekolog, I. Klinika Położnictwa i Ginekologii, Warszawski Uniwersytet Medyczny, Uniwersyteckie Centrum Zdrowia Kobiety i Noworodka.

Więcej o: