Surogatka - kim jest? Czy jej usługi są w Polsce legalne?

Surogatka to kobieta, która udostępnia swój brzuch na rozwój nieswojego dziecka. Zgadza się na zapłodnienie in vitro i przez okres ciąży jest matką dla dziecka pary, która nawiązała z nią współpracę.

Surogatka - jakie usługi świadczy?

Surogatka - terminem tym określa się kobietę, która zgadza się na wprowadzenie do swojego organizmu zarodka za pomocą metody in vitro. Innymi słowy „wynajmuje swój brzuch”, aby urodzić dziecko obcym ludziom. Osoba ta, za realizację wykonywanej przez siebie "usługi" pobiera stosowne wynagrodzenie. Wszystko jest zazwyczaj spisane na umowie, w której znajduje się bardzo dokładny rozpis obowiązków jednej i drugiej strony. 

Kim jest surogatka? Jakie musi spełnić warunki?

W ostatnich czasach, w Polsce na różnego rodzaju forach pojawiają się pytania - kim jest surogatka? Jest to osoba, która zajmuje się niejako wynajmowaniem swojego ciała. Celem tego zajęcia jest urodzenie innej parze dziecka. Dzieje się tak przeważnie gdy przyszli rodzice nie mogą mieć dzieci z przyczyn zdrowotnych. Warto wspomnieć, że w innych krajach, zwłaszcza zachodnich możemy coraz częściej spotkać się z określeniem surogatki jako - „matki zastępczej”. W Polsce termin, którego się zazwyczaj używa to – surogatka.

Ponadto jeżeli chodzi o warunki do spełnienia kobieta, która zamierza być surogatką, musi:

  • być zdrowa 
  • posiadać przynajmniej jedno dziecko
  • nie mieć nałogów

Surogatka w Polsce – legalna czy nie?

Surogatka w Polsce to temat, który budzi nierzadko kontrowersje. Jednakże i w innych częściach świata nie zawsze jest to dobrze postrzegane. Trudno jest znaleźć rzetelne informacje, które pokazałyby nam realną liczbę surogatek w Polsce, ale i par, które szukają takiej opcji. Niemniej jednak ogłoszeń tego typu przybywa. Powstaje zatem pytanie czy jest to legalny proceder? Odpowiedź niestety nie jest jednoznaczna. Sytuacja prawna surogatek w Polsce nie jest jasno określona. Brakuje przepisów, które określałyby tę kwestię.

Jednym z wyznaczników, który niejako do tego tematu nawiązuje jest przepis artykułu 619, znajdujący się w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, w którym czytamy, że każde dziecko może mieć jedną matkę oraz jednego ojca. Jako matkę określa się kobietę, która urodziła dziecko. Jak zatem widać, o samym macierzyństwie decyduje fakt urodzenia dziecka, a nie kwestie genetyczne.

Surogatka - jak się to odbywa?

Surogatka – jak się to odbywa w praktyce? Tak jak wspomniano o tym wcześniej wszczepia się do organizmu kobiety zarodek za pomocą in vitro. Po upływie dziewięciu miesięcy rodzi ona dziecko danej parze. Pod względem genetyki rodzicami dziecka jest para, która wynajęła surogatkę, choć w świetle prawa Polskiego, powołując się na powyższy artykuł matką jest kobieta, która dziecko urodziła. 

Jako ciekawostkę można dodać, że w Indiach kobiety przez okres ciąży znajdują się z dala od swojej rodziny. W tym czasie przebywają w specjalnym ośrodku – klinice, w której kontrolowany jest ich stan zdrowia. Zatem jest to dość wyspecjalizowany i zaawansowany proceder. W Polsce natomiast wygląda to całkowicie inaczej, z pewnością nie ma tutaj żadnych dedykowanych klinik. Kobiety – surogatki, mogą przeprowadzić się w ostatnim etapie ciąży do danej pary.

Z racji tego, że brakuje jasnego przepisu w sprawie surogatek, rodzice często korzystają z takiej usługi. Powołując się przy tym na adopcję ze wskazaniem. Jednocześnie kobieta, która urodziła dziecko zrzeka się do niego praw, a następnie wskazuje daną parę jako przyszłych rodziców. Z kolei Ci składają wniosek o przysposobienie dziecka. Następnie sprawa jest kierowana do sądu, gdzie zostaje wydane stosowne orzeczenie.

Surogatka – ile kosztuje?

Surogatka - ile kosztuje jej usługa w Polsce, a ile zagranicą? Na to pytanie, także nie ma jasno określonej odpowiedzi. Wszystko uzależnione jest od danego kraju:

  • w przypadku Indii przeciętnie jest to około 8 tysięcy dolarów
  • z kolei jeżeli mówimy o surogatkach w Stanach Zjednoczonych to cena ta może być większa nawet 3 – 4 razy
  • w Polsce nie ma jasno określonego i stałego cennika. Według nieoficjalnych danych wiadomo, że cena ta może sięgać nawet 130 tysięcy złotych

Surogatka na czym polega kontrowersja? 

Surogatka na czym polega kontrowersja z nią związana w Polsce? Ogromne wątpliwości co do kwestii moralnych budzi fakt, że surogatki zarabiają na tym pieniądze, a dziecko – zdaniem wielu jest przedmiotem handlu. Co więcej wielu specjalistów jest zdania, że dziecko tworzy więź z matką w trakcie ciąży. Zatem ten proceder może mieć zły wpływ na poczucie bezpieczeństwa noworodka. Kolejną kwestią jest in vitro. Temat, który w Polsce ma swoich zwolenników, ale i przeciwników.

Na całym świecie dyskusje na ten temat zagorzały zwłaszcza, kiedy w 2014 roku Australijska para zapłaciła kobiecie z Tajlandii za urodzenie dziecka 16 tysięcy. Okazało się, że nie będzie to jedno dziecko, ale dwoje. Początkowo para była zachwycona. Jednak kiedy po porodzie jedno z dzieci urodziło się z zespołem Downa, para odmówiła zajęcia się tym dzieckiem. Na szczęście zostało ono z surogatką.

Kwestia surogatek w dalszym ciągu budzi ogromne emocje i jeszcze większe kontrowersje. Nie tylko w samej Polsce, ale i za granicami naszego kraju. Dla jednych jest to szansa na posiadanie dziecka, a z kolei dla innych nielegalny proceder bliski handlu ludźmi. Niemniej jednak w Polsce występuje pewna luka prawna w tej kwestii.