"Pan Tadeusz" Adama Mickiewicza - streszczenie. Wszystko, co musisz powtórzyć przed maturą

"Pan Tadeusz" - streszczenie tej narodowej epopei należy poprzedzić przywołaniem kilku kluczowych informacji. Poemat Adama Mickiewicza powstał na Litwie w latach 1832-1834. Utwór ten został napisany 13-zgłoskowym aleksandrynem polskim i składa się z 12 ksiąg, objaśnień poety oraz epilogu. Co warto wiedzieć o tej lekturze przed egzaminami?
Zobacz wideo Aplikacje, które pomogą w nauce. Przydatne dla uczniów i studentów

"Pan Tadeusz" to jedna z najbardziej znanych lektur szkolnych. Utwór jest uznawany za jedno z najwybitniejszych dzieł epoki romantyzmu w Polsce. Co trzeba wiedzieć o tej epopei?

Pan Tadeusz - podział:

  • Księga I - Gospodarstwo.
  • Księga II - Zamek.
  • Księga III - Umizgi.
  • Księga IV - Dyplomatyka i łowy.
  • Księga V - Kłótnia.
  • Księga VI - Zaścianek.
  • Księga VII - Rada.
  • Księga VIII - Zajazd.
  • Księga IX - Bitwa.
  • Księga X - Emigracja. Jacek.
  • Księga XI - Rok 1812.
  • Księga XII - Kochajmy się.
  • Objaśnienia poety.
  • Epilog.

Czas akcji epopei obejmuje pięć dni z roku 1811 i jeden dzień z roku 1812. 

"Pan Tadeusz" - streszczenie i kluczowy wątek

Streszczenie Pana Tadeusza wymaga zapoznania się z wątkiem, który przewija się przez wszystkie księgi:

Działalność księdza Robaka, czyli wątek niepodległościowy - ksiądz Robak to najbardziej tajemnicza postać całego utworu: tak naprawdę to Jacek Soplica, starszy syn podczaszego ziemskiego, brat Sędziego i ojciec Tadeusza. Tajemnicę tę Robak ujawnia dopiero w obliczu śmierci. W młodości był warchołem i awanturnikiem. W wyniku splotu wielu okoliczności wstąpił do Zakonu Bernardynów i przybrał nazwisko Robak. Jego niepodległościowa aktywność jest próbą odkupienia zbrodni z młodości. Robak po powrocie w rodzinne strony organizuje powstanie przeciwko Moskwie. Z narażeniem życia tłumaczy miejscowej szlachcie, że przy boku Napoleona możliwe jest pokonanie wroga. Jednak jego słowa o wysprzątaniu ojczyzny ze śmieci zostają opacznie odebrane przez szlachtę zaściankową, a dodatkowo jego plany krzyżuje Gerwazy, który podburza zaścianek przeciwko Sędziemu. Na szczęście, kiedy pojawiają się Moskale, następuje pogodzenie wszystkich stron sporu i wspólna walka.

"Pan Tadeusz" - streszczenie szczegółowe i kolejne wątki

  • Tadeusz i Zosia - czyli wątek miłosny. Ta młoda para to potomkowie Ewy Horeszkówny i Jacka Soplicy, których przed laty rozdzieliła decyzja Stolnika. Tadeusz wraca do domu stryja, w którym się wychowywał. Pierwsze spotkanie z Zosią jest dla niego tak zaskakujące, że myli ją potem z wiele starszą Telimeną, daje się jej uwieść i chce utopić się w stawie. Postanawia jednak wyjaśnić Telimenie swoją pomyłkę, ta mu wybacza, a on zaczyna starania o rękę Zosi. Chcąc zasłużyć na miłość ukochanej, wyrusza do walki w obronie ojczyzny. Powraca po roku i młodzi biorą ślub.
  • Horeszkowie kontra Soplicowie - czyli wątek sporu o zamek. Zamek teoretycznie należy do Sopliców, gdyż został nadany im podczas konfederacji targowickiej. Tak naprawdę zamek nie przedstawia żadnej wartości: obecnie jest ruiną. Jedynym mieszkańcem tej posiadłości jest klucznik Gerwazy, szlachcic i wierny sługa Horeszki, który chce pomścić śmierć pana. Zjednoczenie szlachty wobec zagrożenia ze strony Rosjan prowadzi do tymczasowego zażegnania sporu. Ostateczny rozejm gwarantują zaręczyny Zosi i Tadeusza, potomków zwaśnionych rodów.

''Wesele'' Stanisława Wyspiańskiego jest lekturą szkolną. Zdjęcie ilustracyjne"Wesele" - Stanisław Wyspiański. Streszczenie, plan wydarzeń, opracowanie, bohaterowie

"Pan Tadeusz" - streszczenie krótkie. Epopeja w kilku zdaniach

Do rodzinnego Soplicowa wraca z Wilna młody szlachcic, Tadeusz. Okazuje się, że zjechało się tu wielu gości, którzy chcą uczestniczyć w procesie o zamek (kiedyś własność magnata Stolnika Horeszki, potem przyznany Soplicom).

Wieczorem Tadeusza uwodzi ciotka Telimena. Tadeusz myli ją z Zosią myśląc, że to ona jest dziewczyną, którą spotkał rankiem. O rękę Zosi stara się także hrabia z rodu Horeszków. Następnego dnia urządzone jest polowanie na niedźwiedzia. Nieco później w karczmie u Jankiela pojawia się tajemniczy ksiądz Robak, który agituje zebraną szlachtę, by dołączyła do wojsk Napoleona i walczyła z Rosjanami. Wieczorem podczas uczty wybucha kłótnia pomiędzy Soplicą a Hrabią. Hrabia zrywa wcześniejsze porozumienie i postanawia ubiegać się o odzyskanie zamku.

Żądny zemsty sługa Horeszków, Gerwazy, namawia szlachtę Dobrzyńskich do najazdu na Soplicowo. Tego samego wieczoru Dobrzyńscy dokonują napaści, ale ktoś zawiadamia o bitwie stacjonujących niedaleko Moskali, którzy pokonują szlachtę z Dobrzyna i przejmują majątek. Na ratunek przychodzi ksiądz Robak z Maćkiem nad Maćkami. Udaje im się wyzwolić Dobrzyńskich, jednak sam ksiądz (po odbyciu spowiedzi, wyznaniu swoich win i prawdziwej tożsamości) umiera od rany, którą odniósł podczas walki.

Młodzi żołnierze muszą uciekać z Soplicowa, ponieważ grozi im aresztowanie: wśród nich Tadeusz i Hrabia. Ruszają walczyć w Legionach Polskich. Po upływie roku wracają, a w Soplicowie odbywają się zaręczyny Tadeusza i Zosi. Jacek Soplica zostaje oficjalnie zrehabilitowany.

"Pan Tadeusz" - dodatkowe informacje

Narrator utworu jest wszechobecny, wszechwiedzący i obiektywny. "Pan Tadeusz" obfituje w liczne opisy (statyczne i dynamiczne), mające na celu retardację i wzbudzenie ciekawości czytelnika.

''Chłopi'' to lektura szkolna. Streszczenie dzieła pozwoli na przypomnienie sobie najważniejszych informacji. Zdjęcie ilustracyjne"Chłopi" - Władysław Reymont: streszczenie szczegółowe