Antybiotyki - poznaj całą prawdę

Tekst Wojciech Widłak Konsultacja: dr Piotr Albrecht
10.11.2009 , aktualizacja: 10.11.2009 10:54
A A A Drukuj
Na temat tych leków krąży wiele sprzecznych opinii. Sprawdź, które są prawdziwe, a które nie.
Antybiotyki skutecznie leczą większość chorób, także u dzieci.

Nieprawda. Antybiotyki ujawniają swoje działanie tylko wobec bakterii. Z wirusami sobie nie radzą. Przy infekcjach wirusowych (przeziębieniach, grypie, ospie wietrznej, odrze) podawanie antybiotyków jest nieskuteczne, choć przy powikłaniach bakteryjnych bywa konieczne.

Ich działanie polega na zabijaniu bakterii.

Prawda, choć nie w pełni. Niektóre antybiotyki jedynie hamują rozmnażanie się bakterii (mają działanie bakteriostatyczne). W tym przypadku niejako resztę walki z bakteriami załatwia układ odpornościowy. Inne, np. penicylina, rzeczywiście zabijają je.

Wszystkie antybiotyki mają działanie uboczne.

Prawda, ale... Antybiotyki zaliczają się do najbezpieczniejszych leków, gdyż nie atakują komórek organizmu, a jedynie bakterie. Warto jednak pamiętać, że aktywne składniki antybiotyków z równą wrogością traktują bakterie wywołujące choroby, jak i te przyjazne człowiekowi, obecne m.in. w przewodzie pokarmowym i w górnych drogach oddechowych. Skutkiem ubocznym leczenia może być biegunka, grzybica, pleśniawki w buzi.

Po pierwszym lub powtórnym zastosowaniu antybiotyku może wystąpić reakcja alergiczna. Niepokój powinna budzić pokrzywka (przypominające oparzenie bąble na czerwonoróżowym tle), obrzęk twarzy, języka, duszność. Jeśli pojawią się te objawy, musimy natychmiast odstawić antybiotyk, nawet bez konsultacji z lekarzem! Inne rodzaje wysypki nie wymagają przerwania kuracji, choć lekarz może zadecydować o zmianie antybiotyku.

Niektórym skutkom ubocznym można zapobiec.

Prawda. W tym celu lekarz często zaleca podawanie preparatu probiotycznego (choć nie przy każdym antybiotyku jest to potrzebne). Zapobiegają one m.in. biegunce poantybiotykowej oraz grzybicom. W czasie kuracji warto dawać dziecku jogurty zawierające żywe kultury bakterii i fermentowane napoje mleczne nowej generacji. Otrzymuje się je przez wprowadzenie do tradycyjnych napojów bakterii z rodzaju Lactobacillus i Bifidobacterium.

Gdy dziecko poczuje się lepiej, należy przerwać kurację, żeby nie przyzwyczajać organizmu do antybiotyku.

Nieprawda. Jest dokładnie odwrotnie. Lek powinno się dawać tak długo, jak zalecił lekarz (zwykle od 7 do 10 dni). Po dwóch lub trzech dniach kuracji antybiotyk zdąży na ogół zabić tyle bakterii, że dziecko wygląda na zupełnie zdrowe. Ale to nie znaczy, że jest wyleczone. Bakterie nadal są w jego organizmie i po odstawieniu leku od nowa zaczną się rozmnażać, wywołując nawrót choroby. Co gorsza, te zarazki mogą stać się odporne na podawany dotychczas lek i lekarz będzie musiał przepisać inny antybiotyk.

Częste leczenie antybiotykami prowadzi do osłabienia odporności.

Prawda. Nadużywanie antybiotyków, tak samo jak wszelkich innych leków, może być szkodliwe, a odporność dziecka, które długo i często przyjmuje antybiotyki, ulega osłabieniu.

Przed wyborem konkretnego antybiotyku zawsze powinno się zrobić posiew i antybiogram.

Częściowo prawda. Badanie mikrobiologiczne, tj. hodowlę i antybiogram, powinno się wykonać, jeśli jest dostęp do odpowiedniego materiału oraz laboratorium mikrobiologicznego. Odpowiednim materiałem będzie na przykład mocz przy zakażeniu dróg moczowych czy wymaz z migdałków podniebiennych, gdy podejrzewamy anginę paciorkowcową. Badanie mikrobiologiczne

bywa niezbędne przy zakażeniach nawracających lub niepoddających się leczeniu. Jednak przy zakażeniach układu oddechowego u dzieci antybiotyki stosuje się najczęściej na podstawie ogólnej wiedzy o bakteriach powodujących dany rodzaj zakażenia i ich wrażliwości na leki.

Doświadczeni rodzice, którzy dobrze znają swoje dziecko, mogą mu podać antybiotyk na własną rękę.

Nieprawda. Chyba że są lekarzami. O podaniu antybiotyku decyduje lekarz po dokładnym zbadaniu pacjenta.

Jeżeli dziecko zwymiotowało zaraz po podaniu antybiotyku, trzeba go podać jeszcze raz.

Prawda - jeżeli wymioty nastąpiły w ciągu godziny od podania leku. Istnieje wtedy duże prawdopodobieństwo, że lek nie zdążył się wchłonąć, i dawkę należy powtórzyć. Precyzyjne dawkowanie tych leków w ogóle jest bardzo ważne. Antybiotyki wymagają utrzymania stałej przerwy pomiędzy kolejnymi dawkami, a dziecko powinno zawsze przyjmować całą dawkę. Dlatego:

•  nie odmierza się lekarstwa na oko, tylko korzysta ze specjalnych miarek - łyżeczek lub kieliszków;

•  małemu dziecku przytrzymuje się rączkę, żeby niechcący nie wylało leku;

•  nie wlewa się lekarstwa do butelki ani kubka z napojem, bo gdyby maluch nie wypił wszystkiego, nie byłoby wiadomo, ile leku połknął.

Niech żyje... pleśń

Już ponad 2,5 tysiąca lat temu Grecy stosowali antybiotyki, ale nieświadomie - leczyli infekcje stóp, nosząc sandały pokryte dobroczynną pleśnią.

Odkrycie antybiotyków zawdzięczamy bałaganiarstwu brytyjskiego uczonego Aleksandra Fleminga. 70 lat temu, wyjeżdżając na urlop, nie zniszczył płytek, na których rosły chorobotwórcze bakterie będące przedmiotem jego badań. Po powrocie zauważył, że bakterie zostały zniszczone, a płytka jest porośnięta pleśnią.

To doprowadziło do wyizolowania i oczyszczenia pierwszego antybiotyku, tj. penicyliny.

Zobacz także
  • 1
  • 1
  • Re: Antybiotyki - poznaj całą prawdę pam.ona 12.11.09, 21:52

    ja zawsze żądam badań przed wypisaniem antybiotyku i dzięki temu żyję i mam siędobrze/lepiej od reszty mojej rodziny która takowych praktyk nie uprawia;ostatnio trafiłam z anginą do lekarza,»

  • Re: Antybiotyki - poznaj całą prawdę dorek3 30.01.11, 22:24

    To co zacytowałaś a później napisałaś nie ma kompletnie nic ze sobą wsplnego. Naprawde tego nie rozumiesz?»

  • Antybiotyki - poznaj całą prawdę nople 02.02.11, 13:09

    Dobry lekarz to podstawa. Jeśli wiadomo, że lekarz jest sprawdzony, ma odpowiednią wiedzę i najpierw zastosuje inne formy leczenia, a antybiotyk tylko w sytuacji, gdy naprawdę jest on »

Redakcja eDziecko.pl

*

Agnieszka Wirtwein-Przerwa

  • redaktorka naczelna
  • agnieszka.wirtwein@agora.pl
  • redaktorka
  • karolina.stepniewska@agora.pl
  • dziennikarka
  • joanna.biszewska@agora.pl
  • dziennikarz, felietonista
  • marcin.sztetter@gmail.com
  • felietonistka
  • administratorka forum
  • zona_mi@gazeta.pl

W zdrowym ciele zdrowy duch - rozwiązanie konkursu

Sprawdź, czy znalazłeś się wśród laureatów