1. I trymestr ciąży

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
  2. II trymestr ciąży

    1. 15
    2. 16
    3. 17
    4. 18
    5. 19
    6. 20
    7. 21
    8. 22
    9. 23
    10. 24
    11. 25
    12. 26
    13. 27
  3. III trymestr ciąży

    1. 28
    2. 29
    3. 30
    4. 31
    5. 32
    6. 33
    7. 34
    8. 35
    9. 36
    10. 37
    11. 38
    12. 39
    13. 40
  4. I rok życia

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
    15. 15
    16. 16
    17. 17
    18. 18
    19. 19
    20. 20
    21. 21
    22. 22
    23. 23
    24. 24
    25. 25
    26. 26
    27. 27
    28. 28
    29. 29
    30. 30
    31. 31
    32. 32
    33. 33
    34. 34
    35. 35
    36. 36
    37. 37
    38. 38
    39. 39
    40. 40
    41. 41
    42. 42
    43. 43
    44. 44
    45. 45
    46. 46
    47. 47
    48. 48
    49. 49
    50. 50
    51. 51
    52. 52

Podaj: planowaną datę porodu lub datę urodzin dziecka

"Gdzie jest nasz dom?" - po rozwodzie rodziców odpowiedź na to pytanie nie jest łatwa

Są w różnym wieku, pochodzą z różnych światów, ale jedno je łączy - wychowują się w niepełnych rodzinach. Dorośli niewiele im o tym mówią, zostawiając dzieci same z ich przemyśleniami. A one, choć nie znają odpowiedzi na wszystkie pytania, wiedzą więcej, niż się może wydawać.

Jacqueline Zünd, reżyserka "Gdzie jest nasz dom?", przybliża nam historie piątki dzieci, których rodzice się rozwiedli. Film to zapis ich wypowiedzi, ale i urywki z codzienności - drobne gesty, przeciągnięte spojrzenia - to, co ciężko ująć słowami. Chociaż, przynajmniej teoretycznie, większość dorosłych wie, że rozwody najwięcej szkody wyrządzają właśnie dzieciom, dopiero takie filmy pokazują, co "siedzi" w głowach najmłodszych członków rodziny.

Reżyserka zadaje dzieciom pytania, które często nie padają. Dlaczego? Bo rodzice chcą chronić dzieci? Bo boją się, że usłyszą prawdę? Motywacje są różne. Ale nawet jeśli pewne rzeczy nie będą wypowiedziane na głos, nie znaczy, że nie istnieją. A dzieci doskonale racjonalizują nową rzeczywistość.

"Normalnym dla mnie jest to, że mieszkam w trzech różnych miejscach" - mówi jedna z bohaterek filmu.

Myśl pierwsza: to wszystko przeze mnie

Czy to, że rodzice nie mieszkają już razem, jest ich winą? Czy powinny zareagować, gdy pojawiły się pierwsze sygnały? "Kiedy byłam młodsza, powinnam mieć odwagę powiedzieć mamie i tacie, żeby przestali się kłócić i godzić. Teraz jest za późno" - mówi jedna z bohaterek dokumentu.

Siostry były świadkami tego, co działo się między ich rodzicami, doskonale wiedziały, co dzieje się w domu. Wiedziały, że to mama zdradzała ojca, chociaż mówiła, że jest odwrotnie. Wiedziały, że ich ojciec - po tym, jak mama wyrzuciła go z domu - spał w samochodzie. Wiedziały, że tam, gdzie zamieszkał panują gorsze warunki. Rozpadł się cały świat, który do tej pory znały, ale nie myślą tylko o sobie. Troszczą się o rodziców, martwią się, czy jest im teraz dobrze. Gdy znajdują nowych partnerów cieszą się, że mają bliskie osoby, które o nich zadbają. Tak, dzieci martwią się o spokój rodziców.

Nie mówią o swoich uczuciach, chociaż w ich głowach kłębi się mnóstwo myśli. "Nie chcę, żeby się martwili" - mówi jedna z bohaterek. Czy gdyby rodzice rozmawiali z nimi otwarcie, ona mniej by się martwiła?

"Myślałem, że pakuje się na wakacje"

Dzieci nie zawsze są świadome tego, co się dzieje. Gdy jeden z rodziców zaczyna się pakować, nie myślą, że to chwila, która zmieni ich życie na zawsze. Sądzą, że rodzic wyjeżdża gdzieś na chwilę, że niedługo wszystko znów będzie takie, jak kiedyś. "Ale kto wyjeżdża na roczne wakacje?". Słyszą słowa takie jak "separacja", "rozwód", ale nikt im nie mówi, co one naprawdę znaczą i jak wpłyną na ich życie.

Czasem rodzice w ogóle niewiele mówią. Nie ingerują w życie dziecka, są obok, ale nie wskazują, co jest dobre, a co złe. Dwa światy tylko czasem zdają się przenikać. Pozbawione drogowskazu dziecko nie wie, co powinno robić.

Z ręki do ręki

W jednej ze scen jesteśmy świadkami "przekazania" dziewczynek. Ich rodzice spotykają się na parkingu, gdzieś koło drogi szybkiego ruchu. Samochód zatrzymuje się, rzeczy są przekładane z auta do auta. Tak to często wygląda. Wielu dorosłych nie jest w stanie normalnie się ze sobą kontaktować, rozmawiać tak, jak kiedyś. Proste komunikaty, przelotne spojrzenia. I w tym wszystkim dzieci, przekazywane, jak te walizki.

'Gdzie jest nasz dom?''Gdzie jest nasz dom?' materiały promocyjne

"Dla mnie, osobiście, najgorsze jest mówienie: wybierz między twoją mamą, a twoim tatą. Wtedy myślisz: Halo? Jesteś głupi czy co? Jesteś szalony? Są moimi rodzicami, nie chcę między nimi wybierać. Kocham ich obydwoje" - słowa Sherazade mogą wydawać się oczywiste, ale dzieci często muszą stawać przed wyborem. Dorośli nie zdają sobie sprawy, jak wiele zrzucają na nie tym pytaniem. Ona i jej brat nie chcieli stawać między rodzicami, nie chcieli być narzędziami w ich rękach. Zamieszkali w domu dziecka, by zyskać spokój. 

Które słowo jest prawdą, a które fałszem?

A to, że dzieci stają się narzędziem w rękach dorosłych nie jest niczym rzadkim. Rodzice próbują przekonać ich do swoich racji, sprawić, aby stanęły po ich stronie. Bombardują argumentami, niszczą drugą osobę. Ale nie tylko. Niby od niechcenia dopytują, co słychać u eksmałżonka, co robi - jakby sami nie mogli o to zapytać.

Słowa, które wypowiadają - o tym, że dana osoba wszystko robi nie tak, jak powinna, że do niczego się nie nadaje itp. - nie tylko niszczą drugą osobą w oczach dziecka, ale i zaburza jego poczucie bezpieczeństwa. Jak ma ufać osobie, z którą mieszka, skoro - wedle słów drugiego rodzica - robi ona tyle złych rzeczy. Jak ma być dla niego autorytetem?

Ale dzieci też nie są ślepe, potrafią same ocenić sytuację. Widzą, co robi dla nich ich rodzic, jak o nie dba. "Zacząłem kwestionować wszystkie bzdury, które mój ojciec mówił o mojej matce" - mówi Carleton.

Teraz powinni posłuchać rodzice

O rozwodach mówią głównie dorośli. Gdy oddamy głos dzieciom, możemy dowiedzieć się o wiele więcej. Zamiast mówić im "słuchajcie nas", posłuchajcie, co same mają do powiedzenia. Dowiemy się, że nie są tak kruche, jak nam się wydaje. Że wiedzą o tym, co wydaje nam się być poza zasięgiem ich wzroku czy słuchu. A jeśli chcemy je chronić przed światem, powinniśmy myśleć o tym wcześniej, zanim zaczniemy kłócić się na ich oczach.

'Gdzie jest nasz dom?''Gdzie jest nasz dom?' materiały promocyjne

Rozwody w Polsce

Jak podaje GUS w Roczniku Demograficznym, w 2017 roku zawarto 192 576 małżeństw, 222 677 z nich zostało rozwiązanych. 65 257 przez rozwód - prawie o dwa tysiące więcej niż rok wcześniej (w 2016 roku orzeczono 63 497 rozwodów). Najczęściej o rozwód wnioskuje żona (z powództwa żony wniesiono 43 846, z powództwa męża - 21 411 razy). Przyczyny rozwodów? To przede wszystkim niezgodność charakterów, niedochowanie wierności małżeńskiej i nadużywanie alkoholu. Wśród rozwiedzionych par 56 163 ma małoletnie dzieci - w większości to rodziny z dwójką dzieci. Kto zajmuje się dziećmi po rozwodzie? Najczęściej wykonywanie władzy rodzicielskiej jest powierzone obojgu rodzicom, a dziecko ma dwa domy.

Dokument w reżyserii Jacqueline Zünd powstał w 2018 roku, trwa 78 min. Można go było zobaczyć na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Berlinie.

"Gdzie jest nasz dom?" można zobaczyć w polskich kinach w ramach 16 Festiwalu Filmowego Millennium Docs Against Gravity.

Millennium Docs Against Gravity to największy festiwal filmów dokumentalnych w Polsce. 

Więcej o: