1. I trymestr ciąży

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
  2. II trymestr ciąży

    1. 15
    2. 16
    3. 17
    4. 18
    5. 19
    6. 20
    7. 21
    8. 22
    9. 23
    10. 24
    11. 25
    12. 26
    13. 27
  3. III trymestr ciąży

    1. 28
    2. 29
    3. 30
    4. 31
    5. 32
    6. 33
    7. 34
    8. 35
    9. 36
    10. 37
    11. 38
    12. 39
    13. 40
  4. I rok życia

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
    15. 15
    16. 16
    17. 17
    18. 18
    19. 19
    20. 20
    21. 21
    22. 22
    23. 23
    24. 24
    25. 25
    26. 26
    27. 27
    28. 28
    29. 29
    30. 30
    31. 31
    32. 32
    33. 33
    34. 34
    35. 35
    36. 36
    37. 37
    38. 38
    39. 39
    40. 40
    41. 41
    42. 42
    43. 43
    44. 44
    45. 45
    46. 46
    47. 47
    48. 48
    49. 49
    50. 50
    51. 51
    52. 52

Podaj: planowaną datę porodu lub datę urodzin dziecka

Mama pracująca: jakie ma prawa? Na jakie świadczenia i urlopy może liczyć?

Mama pracująca powinna wiedzieć, jakie przysługują jej prawa po urodzeniu dziecka. Z jakiego wsparcia może korzystać?

Mama pracująca, aby móc w spokoju i poczuciu bezpieczeństwa się cieszyć urokami macierzyństwa, powinna wiedzieć, jakie przysługują jej prawa i przywileje. Dla mam, które są zatrudnione na etacie na podstawie umowy o pracę najważniejszą informacją jest, że kobieta jest chroniona przez Kodeks Pracy od momentu zajścia w ciążę do dnia porodu oraz przez cały okres urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego i wychowawczego. Oznacza to, że poza wyjątkowymi przypadkami, takimi jak na przykład likwidacja zakładu pracy, nie może zostać zwolniona.

Urlop macierzyński trwa 20 tygodni i wydłuża się wraz z większą liczbą dzieci. Co państwo jeszcze oferuje rodzicom w tym zakresie? O jakich zasadach należy pamiętać?

Mama pracująca: urlopy

Pracujące matki mogą liczyć na urlopy specjalne. To:

  • urlop macierzyński. W przypadku urodzenia jednego dziecka trwa 20 tygodni. Choć jest liczonych od dnia porodu, można zacząć korzystać z niego jeszcze przed przewidywanym terminem rozwiązania (nie więcej niż sześć tygodni). Wówczas po narodzinach dziecka pracującej mamie przysługuje część urlopu niewykorzystana przed porodem. Większa liczba dzieci, przy jednym porodzie, uprawnia do dłuższego urlopu macierzyńskiego. Podczas urlopu macierzyńskiego przysługuje zasiłek macierzyński, którego wysokość uzależniona jest od wysokości wynagrodzenia mamy oraz od tego, który wariant wypłaty wybrała (100 procent lub 80 procent). Zasiłek macierzyński i chorobowy przysługuje kobiecie prowadzącej działalność gospodarczą czy zatrudnionej na umowę zlecenie, która podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu.
  • urlop rodzicielski, z którego mama pracująca na etacie może skorzystać po urlopie macierzyńskim w wymiarze 32 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka lub więcej, gdy kobieta urodziła dwoje lub więcej dzieci. Razem może to być od 65 do nawet 71 tygodni. Z urlopu rodzicielskiego pracująca matka może skorzystać jednorazowo lub w częściach.
  • urlop wychowawczy przysługuje mamie, która ma co najmniej sześciomiesięczny staż pracy (wlicza się do niego wszystkie poprzednie okresy zatrudnienia). Jego wymiar wynosi do 36 miesięcy, z tego każdemu z rodziców przysługuje wyłączne prawo do jednego miesiąca urlopu wychowawczego. Urlop wychowawczy jest udzielany na okres nie dłuższy niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy sześć lat.

Pracująca mama na etacie może także korzystać z tak zwanych dni opieki nad dzieckiem, w wymiarze dwóch dni albo 16 godzin w każdym roku kalendarzowym, aż do ukończenia przez dziecko 14 lat.

Mama pracująca: przerwa na karmienie i opieka medyczna

Innym przywilejem pracującej matki, która karmi piersią, są przerwy na karmienie dziecka. Ich liczba i wymiar zależą od liczby karmionych dzieci, a także od liczby godzin pracy w danym dniu.

Kobieta w połogu, która nie ma ubezpieczenia zdrowotnego, jest chroniona przez ustawę o świadczeniach opieki zdrowotnej. Do bezpłatnej opieki lekarskiej mają prawo ciężarne i świeżo upieczone mamy w połogu posiadające obywatelstwo polskie oraz zamieszkujące w Polsce. Warunkiem jest okazanie w placówce medycznej dokumentu potwierdzającego narodowość oraz miejsce zamieszkania pacjentki.

Mama pracująca: świadczenia

Mama pracująca ma także prawo do świadczeń, takich jak choćby świadczenie wychowawcze z programu Rodzina 500 plus. Na jego mocy przyznawane jest 500 zł miesięcznie na dziecko od jego urodzenia do ukończenia przez nie 18 lat.

Innym świadczeniem przysługującym pracującej mamie jest jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka (tzw. becikowe). 1000 zł wypłacane jest jednorazowo, obowiązuje kryterium dochodowe. Aby je otrzymać należy przedłożyć zaświadczenie potwierdzające pozostawanie przez kobietę pod opieką lekarza lub położnej nie później niż od 10. tygodnia ciąży do porodu.

Dla kobiet, które urodziły dziecko, ale nie otrzymują zasiłku macierzyńskiego lub uposażenia macierzyńskiego (dotyczy osób pracujących na umowach cywilno-prawnych, ale także bezrobotnych, studentów), przewidziano świadczenie rodzicielskie wynoszące 1000 zł miesięcznie przez rok od urodzenia dziecka (lub odpowiednio dłużej w przypadku urodzenia podczas jednego porodu więcej niż jednego dziecka). Nie ma kryterium dochodowego.

W przypadku, gdy przeciętny miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza ustalonej kwoty, przysługuje zasiłek rodzinny. Do zasiłku rodzinnego przysługują odpowiednio różnego rodzaju dodatki z tytułu urodzenia dziecka, opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, samotnego wychowywania dziecka, kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, rozpoczęcia roku szkolnego czy podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania.

W 2018 r. wprowadzony został program Dobry start (tzw. wyprawka szkolna), czyli wypłacane raz w roku świadczenie w wysokości 300 zł na uczące się w szkole dziecko - do 20. roku życia i 24. roku życia w przypadku dzieci z niepełnosprawnościami - niezależnie od dochodu rodziny. Świadczenie jest wypłacane na wniosek.

Mama pracująca: inne świadczenia

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują w przypadku bezskuteczności egzekucji zasądzonych na dzieci alimentów, jednak obowiązuje kryterium dochodowe. Świadczenie przysługuje w wysokości zasądzonych alimentów, ale nie więcej jak 500 zł miesięcznie.

Mama pracująca, która urodziła i wychowała lub tylko wychowała co najmniej czworo dzieci, może skorzystać z programu Mama 4+. To rodzicielskie świadczenie uzupełniające przysługujące osobom, które zrezygnowały z zatrudnienia na rzecz wychowania dzieci lub pracowały za krótko i nie nabyły prawa do minimalnej emerytury. Ma ono zapewnić niezbędne środki utrzymania. By otrzymywać świadczenie, konieczne jest złożenie wniosku.

Więcej o: