1. I trymestr ciąży

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
  2. II trymestr ciąży

    1. 15
    2. 16
    3. 17
    4. 18
    5. 19
    6. 20
    7. 21
    8. 22
    9. 23
    10. 24
    11. 25
    12. 26
    13. 27
  3. III trymestr ciąży

    1. 28
    2. 29
    3. 30
    4. 31
    5. 32
    6. 33
    7. 34
    8. 35
    9. 36
    10. 37
    11. 38
    12. 39
    13. 40
  4. I rok życia

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
    15. 15
    16. 16
    17. 17
    18. 18
    19. 19
    20. 20
    21. 21
    22. 22
    23. 23
    24. 24
    25. 25
    26. 26
    27. 27
    28. 28
    29. 29
    30. 30
    31. 31
    32. 32
    33. 33
    34. 34
    35. 35
    36. 36
    37. 37
    38. 38
    39. 39
    40. 40
    41. 41
    42. 42
    43. 43
    44. 44
    45. 45
    46. 46
    47. 47
    48. 48
    49. 49
    50. 50
    51. 51
    52. 52

Podaj: planowaną datę porodu lub datę urodzin dziecka

Nowe becikowe

Pierwszego listopada zmieniły się przepisy: jeśli chcesz dostać becikowe lub dodatek do zasiłku rodzinnego za urodzenie dziecka, musisz przedstawić zaświadczenie o pozostawaniu pod opieką lekarza co najmniej od 10. tygodnia ciąży. Bez dyskusji i bez wyjątków!
Nowe rozporządzenia ministra zdrowia doczekało się wielu interpretacji. Niektóre urzędy gmin i ośrodki pomocy społecznej zapowiadały, że będą wypłacać becikowe matkom, które udowadnią regularne wizyty u lekarza dopiero od 1 listopada. Czyli od momentu wejścia rozporządzenia w życie. Taką interpretację przepisu wzmacniali urzędnicy ministerstwa zdrowia, z minister Ewą Kopacz na czele. - Moje rozporządzenie nie obejmuje kobiet, które już urodziły lub są w ciąży dłużej niż 10 tygodni - mówiła na lamach prasy pani minister. I to 3 listopada, gdy gminy już zachodziły w głowę, jak stosować w praktyce nowe rozporządzenie.

Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej forsowało jednak inne tłumaczenie: zaświadczenie o pozostawaniu pod opieką lekarza (ginekologa) od 10. tygodnia ciąży trzeba mieć bezwarunkowo. Nieważne, kiedy rodzi się dziecko. Nic dziwnego, że w gminach zapanował zamęt. - Nie wiemy, jak płacić. Czy trzymać się interpretacji ministerstwa zdrowia, czy ministerstwa pracy i polityki - mówiła nam tydzień temu szefowa wydziału spraw socjalnych w jednym z wojewódzkich miast.

Kilka dni temu jednak spory ustały: obowiązującą stała się interpretacja ministerstwa pracy. - Pani minister w oficjalnym liście przypomniała nam po prostu, ze to ona trzyma kasę i ona decyduje, na jakich warunkach będzie ją wypłacała. Z żalem musieliśmy wycofać się z własnych projektów - mówi nam (anonimowo) jeden z urzędników ministerstwa zdrowia.

Urzędnicy ministerstwa pracy dowodzą, że przepis jest dobrze umotywowany, a o jego wprowadzeniu było wiadomo co najmniej od grudnia 2008 roku. Było więc sporo czasu, aby się do niego przygotować (- Ciąża trwa dziewięć miesięcy, o rozporządzeniu trąbimy od jedenastu miesięcy - usłyszeliśmy w ministerstwie).

Jak zatem poruszać się w gąszczu zmienionych przepisów? Oto poradnik - krok po kroku.

Co się zmieniło w becikowym?

- Każda kobieta starająca się o takie świadczenie musi (musiała) obowiązkowo przebywać pod opieką lekarską. I w dodatku mieć to na piśmie!

Jakie przepisy regulują kwestie związane z becikowym?

- Sprawy te zostały ujęte w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Ostatnie zmiany wprowadziło rozporządzenie ministra zdrowia z 18 września 2009 roku (weszło w życie 1 listopada 2009).

Zacznijmy od podstaw: komu przysługuje becikowe?

- Becikowe, czyli jednorazowy zasiłek w wysokości 1000 złotych (na rękę - nie dolicza się do dochodu, nie płaci się od niego podatku), należy się matce lub ojcu albo też prawnemu opiekunowi dziecka. Nie ma tu znaczenia, czy dziecko urodzi się w małżeństwie, związku nieformalnym czy samotnej matce.

Czy jest tylko jeden rodzaj świadczenia wypłacanego rodzicom nowo narodzonych dzieci?

- Nie. Istnieją trzy rodzaje zasiłków wypłacanych po urodzeniu dziecka. Ale nie wszędzie dostaniesz wszystkie trzy! Po kolei wymieniamy do czego możesz mieć prawo: 1. rządowe becikowe (pisaliśmy o nim przed chwilą), wypłacane przez państwo za pośrednictwem gminy (art. 15 b ustawy). Taka pomoc (1000 zł na rękę) przysługuje każdemu nowemu rodzicowi, niezależnie od wysokości dochodów; 2. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia dziecka (reguluje to art. 9 wspomnianej ustawy); taka pomoc - też w wysokości 1000 zł - należy się osobom spełniającym kryteria ustawy. Głównie chodzi tu o dochody, które nie mogą być wyższe niż 504 zł na osobę w rodzinie; 3. W niektórych gminach ustanowiono jeszcze jedną formę pomocy - tzw. becikowe gminne lub samorządowe (np. w Wadowicach wszyscy rodzice nowo narodzonych dzieci dostają dodatkowo 1000 zł). To pomoc wypłacana rodzinom bądź matkom w wysokości, jaką przyjęła w drodze uchwały rada miasta bądź gminy. Taką formę pomocy ustawodawca umożliwił radom gmin w myśl art. 22 a ustawy. Rady gmin szczegółowe warunki udzielania zapomóg określają w swoich uchwałach. Wszystkie trzy wyżej wymienione świadczenia nazywane są popularnie becikowymi.

Jak się starać o rządowy zasiłek na dziecko?

- Becikowe rządowe przyznawane jest wyłącznie na wniosek osoby uprawnionej. Należy więc w urzędzie gminy (bo tam wypłacają to świadczenie) złożyć: ** wniosek o przyznanie jednorazowej zapomogi rządowej; ** dowód osobisty (ksero); ** akt urodzenia dziecka; a od początku listopada 2009 r. także ** zaświadczenia lekarza (więcej wyjaśniamy za chwilę) o pozostawaniu pod opieką medyczną od 10. tygodnia ciąży do porodu (co najmniej jedna wizyta w każdym trymestrze ciąży).

A jak o dodatek do zasiłku rodzinnego?

Jeśli natomiast staramy się o ustalenie prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu urodzenia dziecka, składamy wszystkie dokumenty wymagane do przyznania zasiłku rodzinnego, m.in.: **zaświadczenia i oświadczenia o dochodach wszystkich pełnoletnich członków rodziny; **dowód osobisty (ksero); **akt urodzenia dziecka; ** zaświadczenia lekarza o pozostawaniu pod opieką medyczną od 10. tygodnia ciąży do porodu.

Dokumentację wymaganą do przyznania zapomogi gminnej określa uchwała rady.

Ile mamy czasu na złożenie wniosku z dokumentacją?

- Wniosek o przyznanie świadczenia trzeba złożyć najpóźniej w rok od dnia narodzin dziecka. Jeśli jednak wniosku nie składają rodzice, ale prawni opiekunowie albo opiekunowie faktyczni dziecka, albo rodzice adopcyjni, wtedy mamy więcej czasu: 14 miesięcy od dnia objęcia dziecka opieką, nie później jednak niż do ukończenia przez dziecko 18. roku życia.

Od 1 listopada kobieta musi udokumentować przebywanie pod opieką lekarską. Jak to zrobić?

- Przy ubieganiu się o becikowe koniecznie trzeba dostarczyć zaświadczenie lekarskie o pozostawaniu pod opieką medyczną od 10. tygodnia ciąży aż do porodu (co najmniej jedna wizyta w każdym trymestrze). 18 września 2009 r. minister zdrowia wydał rozporządzenie w sprawie formy opieki medycznej nad kobietą w ciąży, uprawniającej do dodatku z tytułu urodzenia dziecka (DzU nr 163 poz. 1305). Tam też sprecyzowano, jak ma wyglądać to zaświadczenie lekarskie.

Uwaga! Rozporządzenie ministra dotyczy wszystkich kobiet, które obecnie są w ciąży (niezależnie od daty porodu) lub właśnie wystąpią o becikowe (to znaczy urodziły dziecko w ciągu ostatnich 12 miesięcy; bo - przypominamy - o becikowe można się zgłosić w ciągu roku od urodzenia dziecka).

Jaki lekarz wystawia zaświadczenie?

- Kobieta po urodzeniu dziecka lub w czasie ostatniej wizyty przed porodem powinna poprosić o zaświadczenie lekarza, który odbierał poród, bądź lekarza prowadzącego ciążę (tak informuje Ministerstwo Zdrowia w specjalnym wyjaśnieniu na swojej stronie internetowej).

Nie ma przy tym znaczenia, czy będzie to lekarz ubezpieczenia zdrowotnego, czy praktykujący prywatnie. Przepisy nie określają również specjalizacji lekarza wystawiającego zaświadczenie. Nie ma również znaczenia, czy lekarz wypisze w całości to zaświadczenie samodzielnie, czy tylko wypełni przygotowany, wydrukowany wcześniej np. ze strony internetowej wzór zaświadczenia. Zaświadczenie lekarz wystawia bezpłatnie. Uwaga! Lekarz nie może żądać od kobiety, aby sama dostarczyła druk zaświadczenia.

Co z kobietami, które urodziły bądź urodzą dziecko w listopadzie lub grudniu tego roku. Czy też muszą przedstawić takie zaświadczenie?

- Tak. W myśl przepisów wymóg dołączenia zaświadczenia lekarskiego do wniosków o przyznanie "becików" dotyczy wszystkich osób składających je od 1 listopada 2009 r. Nie ma więc znaczenia termin urodzenia się dziecka. W przypadku pozostawania kobiety ciężarnej pod opieką lekarską lekarz zobowiązany jest do wystawienia zaświadczenia według wzoru. Zaświadczenie powinno być wystawione z aktualną datą, a przy tym powinno opisywać (zgodnie z obowiązującym wzorem) czas pozostawania pod opieką w każdym trymestrze ciąży.

Co z tymi kobietami, które nie potrafią udokumentować przebywania pod opieką lekarską?

- Nie dostaną becikowego. Takie jest prawo.

Czy kobiety niepełnoletnie także dostaną becikowe?

- Tak. Takie świadczenie przysługuje każdej matce - bez względu na wiek. Osoba niepełnoletnia (zgodnie z terminologią używaną przez kodeks cywilny "małoletnia") po ukończeniu 13. roku życia ma tzw. ograniczoną zdolność do czynności prawnych. Wniosek o becikowe w imieniu takiej osoby podpisuje rodzic lub opiekun prawny. Efekt (czyli tzw. skutek prawny) będzie taki, jak by go złożyła osoba pełnoletnia.

Zasiłek po urodzeniu dziecka wynosi tysiąc złotych na rękę. A co jeśli urodzą się bliźniaki albo trojaczki?

- To bardzo proste: kwota przysługujących zapomóg mnożona jest zawsze przez liczbę urodzonych dzieci. Jeśli urodziły się bliźnięta, rodzice dostaną dwa tysiące. Jeśli trojaczki - trzy tysiące. Za czworaczki - cztery tysiące becikowego. I tak dalej.

Czy samotna kobieta, która rodzi dziecko, ma - poza rządowym becikowym - także szansę na dodatek z tytułu urodzenia dziecka?

- Ma, jeśli spełni warunki przyznania zasiłku, w tym kryterium dochodowe (504 zł na osobę w rodzinie). W przypadku osoby samotnie wychowującej dziecko wymagany jest wyrok sądu lub ugoda sądowa ustalająca wysokość alimentów (zakładając, że ojciec jest znany). Dopiero wówczas będą podstawy do pozytywnego rozpatrzenia wniosku i wypłaty zasiłku.

Alimenty nie są wymagane w przypadku osoby samotnie wychowującej dziecko, gdy: **rodzice lub jedno z rodziców dziecka nie żyje; **ojciec dziecka jest nieznany; **powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone; **sąd zobowiązał jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka.

A co w sytuacji, gdy dziecko jest adoptowane? Bądź obejmujemy je opieką prawną?

- Także wtedy przybranym rodzicom przysługuje becikowe. Można się o nie starać w ciągu roku od dnia objęcia dziecka opieką lub przysposobienia dziecka, ale nie później niż do ukończenia przez nie 18. roku życia.

Czy przyznanie becikowego powoduje zawyżenie kryterium dochodowego potrzebnego do wypłaty zasiłków rodzinnych?

- Nie. Reguluje to ustawa o świadczeniach rodzinnych. W artykule trzecim wymieniono rodzaje dochodów, jakie stanowią podstawę do ustalenia dochodu rodziny ubiegającej się o świadczenia. Jednorazowa zapomoga nie jest wymieniona z tych względów i nie podlega wliczeniu do dochodu rodziny.

Jesteś w ciąży. Jakie czekają cię badania?

Jeżeli nie dzieje się nic szczególnego, badania lekarskie przeprowadzane są średnio co cztery tygodnie. Po co? Aby do minimum zmniejszyć ryzyko komplikacji podczas ciąży oraz - ewentualnie - wcześnie wykryć nieprawidłowości.

** Pierwszą wizytę u lekarza zaplanuj sobie zaraz po potwierdzeniu ciąży. Uwaga! Nowy przepis jasno mówi, że musisz to zrobić najpóźniej do 10. tygodnia.

Co cię czeka? Podczas pierwszej wizyty lekarz przeprowadzi tzw. wywiad położniczy, czyli po prostu zapyta cię o przebyte choroby, ewentualne choroby genetyczne w rodzinie, o warunki mieszkaniowe itp. Przeprowadzi też badanie USG, aby określić zaawansowanie ciąży (który to tydzień), prawdopodobny termin porodu oraz stwierdzić prawidłowość rozwoju ciąży. **Zostaniesz dokładnie zbadana (waga, ciśnienie, wzrost, kontrola piersi oraz nóg). Podczas badania USG zostanie też pobrany wymaz z pochwy do badań bakteriologicznych i cytologii. Zostanie tez wykonane dokładne badanie krwi i moczu.

** Podczas kolejnych wizyt przygotuj się na badania:

**ogólne moczu, pomiar wagi i ciśnienia krwi, badanie pracy serca płodu (od mniej więcej 12.-14. tygodnia ciąży);

** na początku ciąży - oznaczenie grupy krwi, badania serologiczne, cytologia, badanie poziomu glukozy, badanie na obecność żółtaczki zakaźnej typu B;

** badanie krwi przed 16. tygodniem, 17.-20. tydzień, 25.-28. tydzień;

** badanie USG 16.-20. tydzień, 30.-34. tydzień, 38. tydzień;

** badania internistyczne (17.-20. tydzień);

** w 7. miesiącu - badanie w kierunku cukrzycy u ciężarnej kobiety (tzw. test obciążenia glukozą);

** pod koniec ciąży - badanie kardiotokograficzne (KTG).

Podczas każdej wizyty ginekolog może zlecić wykonanie dodatkowych badań lub przeprowadzić dodatkowe badanie USG.

Ważna uwaga: w ciąży masz prawo zgłosić się do lekarza w każdej chwili, gdy - jak sądzisz - dzieje się coś niedobrego z tobą bądź z dzieckiem. Jeśli podczas ciąży wydarzy się coś niebezpiecznego (bóle, krwawienia itp), musisz natychmiast zgłosić się do najbliższego szpitala oraz skontaktować się ze swoim lekarzem ginekologiem, nie czekając na termin następnej wizyty.

Po co te badania?

** Grupa krwi i czynnik Rh - takie badania robi się po to, żeby wyeliminować konflikt serologiczny, a jeśli do niego dojdzie, aby w odpowiednim czasie podać przeciwciała dla uniknięcia groźnych powikłań.

** HBs - to test na nosicielstwo zapalenia wątroby typu B. Jeśli wyjdzie dodatni, tuż po urodzeniu lekarze podadzą dziecku immunoglobulinę, aby zapobiec zakażeniu.

** Morfologia - takie badania wykonuje się, żeby ocenić twój stan zdrowia, wykluczyć anemię oraz różnego rodzaju infekcje. W przypadku niskiej hemoglobiny lekarz zaleci przyjmowanie preparatów witaminowych albo żelaza.

** Badanie moczu - pozwala prowadzącemu ciążę sprawdzić, czy nerki pracują prawidłowo i czy nie doszło do zapalenia układu moczowego. W razie obecności cukru pomoże stwierdzić, czy nie cierpisz na cukrzycę.

**WR - te dwie tajemnicze literki znaczą "odczyn Wassermanna". Czyli badanie krwi służące wykryciu kiły. Lekarz zrobi je dwukrotnie podczas ciąży. Ostatni wynik zabierz ze sobą do szpitala na czas porodu.

**Poziom glukozy we krwi - to badanie pozwala wykryć ewentualną cukrzycę u ciężarnej. Między 21. a 26. tygodniem ciąży będziesz musiała wykonać takie badanie na czczo oraz po wypiciu odpowiedniej dawki glukozy.

**Cytologia i posiew - pierwsze badanie służy sprawdzeniu pod mikroskopem nabłonka z szyjki macicy, by wykryć ewentualny nowotwór. Posiew pozwala ocenić stan bakteriologiczny pochwy i szyjki macicy. Wszelkie wykryte drobnoustroje leczy się jeszcze w trakcie trwania ciąży.

**KTG - te trzy literki oznaczają badanie pozwalające monitorować pracę serca dziecka i skurcze macicy. Badanie trwa około 15 minut i polega na założeniu na brzuch mamy specjalnych pasów z czujnikami.

**Badanie ciśnienia krwi - prawidłowy wynik to wskazanie niższe niż 140/90. Jeśli odbiega od normy i jest za wysokie, natychmiast skontaktuj się z lekarzem prowadzącym. Może to być objaw tzw. zatrucia ciążowego (gestozy).

** Badanie USG - za pomocą sondy lekarz "podejrzy" dziecko; dzięki temu będzie w stanie wyłapać większość ewentualnych nieprawidłowości w rozwoju dziecka.

** Amniopunkcja - inaczej badanie wód płodowych. Polega na pobraniu płynu owodniowego i badaniu genetycznym zawartych w nim komórek. Na wynik czeka się około miesiąca. Dzięki temu badaniu lekarz może wcześnie wykryć zespół Downa, uszkodzenia układu nerwowego oraz hemofilię.

** Biopsja kosmówki - to badanie polega na pobraniu wycinka błony otaczającej zarodek. Pomaga wykryć genetyczny zanik mięśni czy niedokrwistość sierpowatą.

** Kordocenteza -analiza krwi pępowinowej. Krew pobiera się z naczyń pępowiny przez powłoki brzuszne matki. Badanie wykrywa niektóre choroby genetyczne dziecka.

Za pomoc w przygotowywaniu tekstu dziękuję Reginie Politowicz, szefowej Wydziału Świadczeń Społecznych Urzędu Miasta w Bydgoszczy

Więcej o: