1. I trymestr ci捫y

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
  2. II trymestr ci捫y

    1. 15
    2. 16
    3. 17
    4. 18
    5. 19
    6. 20
    7. 21
    8. 22
    9. 23
    10. 24
    11. 25
    12. 26
    13. 27
  3. III trymestr ci捫y

    1. 28
    2. 29
    3. 30
    4. 31
    5. 32
    6. 33
    7. 34
    8. 35
    9. 36
    10. 37
    11. 38
    12. 39
    13. 40
  4. I rok 篡cia

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
    15. 15
    16. 16
    17. 17
    18. 18
    19. 19
    20. 20
    21. 21
    22. 22
    23. 23
    24. 24
    25. 25
    26. 26
    27. 27
    28. 28
    29. 29
    30. 30
    31. 31
    32. 32
    33. 33
    34. 34
    35. 35
    36. 36
    37. 37
    38. 38
    39. 39
    40. 40
    41. 41
    42. 42
    43. 43
    44. 44
    45. 45
    46. 46
    47. 47
    48. 48
    49. 49
    50. 50
    51. 51
    52. 52

Podaj: planowan dat porodu lub dat urodzin dziecka

Niep這dno嗆 - najnowsze metody leczenia

Niep這dno嗆 dotyka coraz wi璚ej par. Dzi, gdy tak g這郾o jest o metodzie in vitro, warto wiedzie wi璚ej o wszystkich najnowszych sposobach leczenia tej cywilizacyjnej choroby.
Do lekarza przychodzi para, kt鏎a od p馧 roku stara si o dziecko i nic. Czy rzeczywi軼ie maj pow鏚 do niepokoju?

Niepokoi si mo積a po roku regularnego wsp馧篡cia. Ale do lekarza zg這si si warto wcze郾iej, bo to okazja do rozmowy o fizjologii kobiety, o tym, jak pozna okres p這dny - bo przecie tylko w tym czasie mo瞠 doj嗆 do zap這dnienia.

Chodzi o obserwacj 郵uzu?

Najpierw trzeba ustali, czy cykle s regularne. Je郵i tak, to przyjmuje si, 瞠 mniej wi璚ej 14 dni przed spodziewan miesi帷zk (bez wzgl璠u na to, czy cykl jest 24, 28 czy 35-dniowy) dochodzi do owulacji. I wtedy warto przyjrze si wydzielinie z pochwy. Je瞠li przypomina surowe bia趾o, to dobrze, bo tak w豉郾ie wygl康a 郵uz szyjkowy, kt鏎y u豉twia plemnikom drog do kom鏎ki jajowej. Dla pewno軼i mo積a sobie jeszcze przez kilka dni robi testy owulacyjne (podobne do ci捫owych). Je郵i w moczu zostanie wykryty hormon luteotropowy (LH), 鈍iadczy to o tym, 瞠 jajeczkowanie si odby這.

Takiej "u鈍iadomionej" parze daje si wi璚 rok

je郵i s zdrowi i m這dzi. Bo gdyby okaza這 si np., 瞠 m篹czyzna by kiedy leczony chemi czy radioterapi, to od razu zaproponuje mu si badanie nasienia. A je郵i kobieta mia豉 jak捷 operacj brzuszn, po kt鏎ej mog造 si wytworzy zrosty, to te lepiej sprawdzi to jak najszybciej. Ale je瞠li to jest zdrowa para, zapraszamy oboje do poradni po roku regularnego wsp馧篡cia.

Oboje?

Bez w徠pienia. Nie wolno zapomina o m篹czy幡ie. Bo czasem latami leczy si tylko j, a nikt nie pami皻a, 瞠by zbada i jego. A jak si to wreszcie zrobi, to si okazuje, 瞠 w nasieniu w og鏊e nie ma plemnik闚

A jak to wygl康a w procentach?

Statystycznie czynnik m瘰ki jest odpowiedzialny za blisko 40 proc. przypadk闚 niep這dno軼i. W poszczeg鏊nych parach przyczyna mo瞠 le瞠 tylko po stronie kobiety, tylko po stronie m篹czyzny albo po obu naraz. I tak jest najcz窷ciej.

Mija wi璚 rok i niedoszli rodzice zjawiaj si w poradni. Co teraz?

Zbieramy dog喚bny wywiad. Nie tylko dotycz帷y fizjologii kobiety, jej historii ginekologicznej, wsp馧篡cia pary, ale w og鏊e zdrowia obojga. Pytamy o wypadki, operacje, o to, czy bior jakie leki. O choroby metaboliczne, takie jak cukrzyca i choroby tarczycy. Te ostatnie mog zaburza cykl miesi璚zny, ale nawet przy regularnych miesi帷zkach od razu zlecamy badanie przysadkowego hormonu TSH, kt鏎ego poziom pozwala oceni prac tarczycy. A je郵i miesi帷zki s nieregularne, badamy tak瞠 gonadotropiny (FSH i LH) - hormony przysadki steruj帷e prac jajnik闚. Wszystkie je oznacza si z pr鏏ki krwi.

Oczywi軼ie badamy te pacjentk ginekologicznie i kierujemy na USG przezpochwowe.

Po co?

疾by obejrze macic, jej po這瞠nie i wygl康. Sprawdzi, czy oba jajniki s widoczne i czy nie ma w nich jakich torbieli, guzk闚. Jajowod闚 nie zobaczymy, chyba 瞠 s wype軟ione p造nem. To - poniewa jest nieprawid這we - wskazuje kierunek dalszego post瘼owania. Je郵i badanie jest robione pod koniec I fazy cyklu, to dowiemy si, czy w jajniku dojrzewa p璚herzyk, a je郵i w II - dostrze瞠my 郵ad po niedawnej owulacji.

Powiedzmy, 瞠 wszystko wypad這 prawid這wo. Co teraz czeka kobiet?

Zaraz, zaraz. Nie zapominajmy o m篹czy幡ie. Jemu przy pierwszej wizycie zlecamy badanie nasienia. Mo積a je wykona w ramach ubezpieczenia na podstawie skierowania do androloga (wypisze je ginekolog albo lekarz rodzinny). U nas na takie badanie czeka si jakie p馧tora miesi帷a. Androlog robi przy okazji wywiad - pyta o urazy, operacje (np. 篡lak闚 powr霩ka nasiennego), choroby przewlek貫, o zaw鏚 pacjenta (np. praca w wysokiej temperaturze upo郵edza prac j康er), palenie papieros闚. Nasienie mo積a te zbada prywatnie (po 3-5 dniach abstynencji seksualnej), kosztuje to ko這 100 z.

I je郵i wynik b璠zie dobry?

Wtedy zn闚 rozwa瘸my spraw od strony kobiety. Je瞠li mia豉 jakie operacje brzuszne (cho熲y wyci璚ie wyrostka) albo przechodzi豉 kiedy przewlek貫 zapalenie przydatk闚 (jajnik闚 i jajowod闚), to mo瞠 przeszkod w po陰czeniu si gamet s zrosty. Trzeba wi璚 sprawdzi, czy jajowody s dro積e.

To jest to s造nne HSG, kt鏎ego kobiety si boj?

To badanie rentgenowskie z u篡ciem tzw. kontrastu, kt鏎y wpuszcza si do macicy od strony pochwy - przez szyjk, kt鏎 trzeba na chwil chwyci i unieruchomi. I rzeczywi軼ie jest to troch nieprzyjemne. Boli jak przy bardzo bolesnej miesi帷zce, ale trwa dos這wnie minut, wi璚 da si prze篡. Zreszt w szpitalu (znowu w ramach NFZ) robi si HSG pod lekkim znieczuleniem - pacjentka nie usypia, ale jest jakby na rauszu.

S造sza豉m, 瞠 boli jeszcze w chwili, gdy ten kontrast przeleci przez jajowody i wyleje si z drugiej strony

Ten b鏊 jest podobny do uk逝cia, kt鏎e wiele z nas odczuwa przy owulacji, kiedy z p璚herzyka, wraz z jajeczkiem wydostaje si troszk p造nu. Ale on w豉郾ie 鈍iadczy o dro積o軼i. Je瞠li w jajowodach s zrosty, to boli bardziej, bo wstrzykni璚ie kontrastu mo瞠 je rozerwa. I to nieraz wystarczy do zaj軼ia w ci捫.

Kiedy jajowody s dro積e, a nasienie niez貫 - liczba plemnik闚 w jednym mililitrze wynosi 20 mln (lub jest tylko troch mniejsza) - to zwykle szukamy jeszcze innej przyczyny. Je郵i jej nie znajdujemy, proponujemy inseminacj.

Na czym to polega?

M篹czyzna oddaje nasienie do pr鏏闚ki. Nast瘼nie jest ono preparowane w laboratorium - najlepsze plemniki przenosi si do specjalnej po篡wki, a te gorsze, nieruchome, nieprawid這we odrzuca. Potem te dobre wstrzykuje si kobiecie: zak豉da si wziernik, wprowadza przeze cieniutki cewnik i tym cewnikiem podaje wprost do jamy macicy. Nie wszyscy wiedz, 瞠 to te jest refundowane.

Powiedzmy jednak od razu, 瞠 skuteczno嗆 tego zabiegu ocenia si na jakie 10-15 proc. Ale poniewa jest to metoda zupe軟ie bezpieczna i bezbolesna, mo瞠my go powtarza wielokrotnie.

A je郵i nasienie oka瞠 si s豉be?

Je郵i w nasieniu nie ma plemnik闚 lub s tylko pojedyncze i ani androlog, ani urolog nie potrafi pacjentowi pom鏂, jedyn szans, by m鏬 on zosta ojcem, jest metoda in vitro. W tym celu robi si biopsj - pobiera si z j康ra plemniki (o ile si tam znajduj).

Kobiecie proponujemy in vitro, gdy nieszcz窷liwym zbiegiem okoliczno軼i dwukrotnie zachodzi豉 w ci捫 pozamaciczn, kt鏎a zagnie寮zi豉 si najpierw w jednym, a p騧niej w drugim jajowodzie i oba trzeba by這 usun望. To bowiem wyklucza mo磧iwo嗆 spotkania si kom鏎ek rozrodczych. Chc podkre郵i, 瞠 in vitro uwa瘸my za metod ostatniej szansy.

Jakie s jeszcze mo磧iwe przyczyny, dla kt鏎ych para nie mo瞠 si doczeka potomstwa?

Wszystkich om闚i nie zdo豉my, ale nie spos鏏 tu pomin望 czynnik闚 genetycznych. My郵i si o nich zw豉szcza, gdy ci捫a z pocz徠ku rozwija si bez przeszk鏚, a p騧niej dochodzi do poronienia. Je郵i zdarzy這 si to wi璚ej ni raz, kierujemy par do poradni genetycznej na badanie kariotypu - 瞠by sprawdzi, czy niedoszli rodzice nie s nosicielami jakiej nieprawid這wo軼i genetycznej.

Taka para nie mo瞠 mie dzieci?

Bywaj takie mutacje w pojedynczym genie lub takie translokacje (przemieszczenia) gen闚, 瞠 istotnie nie ma na to szans. Ale na szcz窷cie bardzo rzadko. Tu jest potrzebna opinia genetyka, kt鏎y ustali, czy zaburzenie istotnie wyklucza doczekanie si potomstwa, czy te je tylko utrudnia i w jakim stopniu. W skrajnym przypadku, kiedy ka盥a kolejna ci捫a musi si sko鎍zy niepowodzeniem, pozostaje zap這dnienie nasieniem obcego dawcy b康 metoda in vitro z dawstwem oocyt闚 (kom鏎ka jajowa zostaje pobrana od innej kobiety).

Podobno zdarza si, 瞠 ma鹵e雟two nie mo瞠 mie dzieci, ale kiedy po rozwodzie wejd w nowe zwi您ki, to szybko zostaj rodzicami?

Owszem. Je郵i w gr wchodzi tzw. czynnik szyjkowy - w 郵uzie znajduj si przeciwcia豉 plemnik闚 m篹a. To 豉two sprawdzi. Przy I lub II inseminacji, kiedy kobieta jest w fazie p這dnej, a m篹czyzna i tak musi odda nasienie, mieszamy na szkie趾u pr鏏k 郵uzu z pr鏏k nasienia i patrzymy pod mikroskopem, jak zachowuj si plemniki. Je瞠li si ruszaj, to dobrze. Jak s豉bo dostaj punkty karne, od 1 je郵i s troch niemrawe do 3, gdy s jak sparali穎wane. Problem jest natury immunologicznej i wymaga bardziej specjalistycznej diagnostyki i post瘼owania. My robimy tylko ten pierwszy test i to kosztuje u nas 100 z, ale jest to pierwszy wydatek, jaki do tego momentu ponosi para.

To zreszt nie jedyne przeciwcia豉, kt鏎e mog utrudni doczekanie si dziecka. Inne, zwi您ane z chorobami autoimmunologicznymi (jak tocze czy choroba tarczycy, zwana Hashimoto), tak瞠 bywaj przyczyn poronie. Dlatego po dw鏂h, trzech poronieniach zalecamy badania tak瞠 pod tym k徠em. Tak瞠 zbyt du瘸 krzepliwo嗆 krwi mo瞠 stanowi przeszkod w donoszeniu ci捫y.

A jak jest z inseminacj? Mo積a j proponowa chyba tylko wtedy, gdy mamy pewno嗆, 瞠 kobieta normalnie owuluje?

Niekoniecznie. Je郵i nie ma owulacji, mo瞠my j stymulowa, podaj帷 hormony. Poniewa pacjentka musi za nie zap豉ci z w豉snej kieszeni, zaczynamy od ta雟zych, kt鏎e mo積a okre郵i og鏊nym mianem antyestrogen闚, i dopiero, gdy nie pomog, podajemy skuteczniejsze, ale dro窺ze gonadotropiny (kuracja kosztuje 1000 z, a czasem wi璚ej).

Przy takiej stymulacji 豉twiej o bli幡i皻a?

Tak, stymulacja hormonalna zwi瘯sza ryzyko ci捫y mnogiej. Ale dzi ju potrafimy sprawdzi, czy dojrza豉 jedna, czy wi璚ej kom鏎ek jajowych, 瞠by nie nara瘸 kobiety na ryzyko urodzenia trojaczk闚. W og鏊e d捫ymy do tego, 瞠by po leczeniu niep這dno軼i ci捫e by造 pojedyncze.

A co, je郵i inseminacja zawiedzie?

Zwykle po sze軼iu niepowodzeniach proponujemy zabieg in vitro. Tu te jest potrzebna stymulacja, 瞠by uzyska wi璚ej jajeczek, bo trudno przewidzie, ile z nich uda si zap這dni. I to ju jest droga sprawa, bo na same gonadotropiny w zastrzykach trzeba wyda co najmniej 2000 z, a do tego dochodzi jeszcze inny lek za kolejne 500-600 z. Ca豉 procedura kosztuje u nas jakie 10-12 tys z., bo tego NFZ nie refunduje.

Zanim do niej przyst徙imy musimy o pacjentce jak najwi璚ej wiedzie. Zna jej profil hormonalny, grup krwi, wyniki bada w kierunku zaka瞠 wirusowych (WZW typu B i C, HIV). Musimy si te upewni, czy zosta造 opanowane ewentualne choroby metaboliczne.

"In vitro" znaczy: w szkle - istot tego zabiegu jest po陰czenie si kom鏎ek rozrodczych w pr鏏闚ce. Jak si je pozyskuje?

Kom鏎ki jajowe pobiera si (w znieczuleniu do篡lnym) cieniutk ig陰 przez tylne sklepienie pochwy - nak逝wa si jajniki, a 軼i郵ej dojrza貫 p璚herzyki i pobiera p造n w nadziei, 瞠 w nim s. Nast瘼nie szuka si ich pod mikroskopem i umieszcza w inkubatorze w specjalnej od篡wce.

Z m篹czyzn sprawa jest prostsza. Przy klasycznym zap這dnieniu pozaustrojowym oddaje on nasienie, kt鏎e zostaje spreparowane tak jak do inseminacji i dodane do kom鏎ek jajowych. Dalej plemniki radz sobie same. Je郵i jednak wiadomo, 瞠 jest ich bardzo bardzo ma這, to robimy mikroiniekcj: staramy si z豉pa najbardziej ruchliwy, najlepiej rokuj帷y plemnik i wprowadzi go do wn皻rza kom鏎ki jajowej, kt鏎 wcze郾iej trzeba oczy軼i z otoczki kom鏎ek ziarnistych (przy zap這dnieniu naturalnym plemnik rozpuszcza j sobie sam). Potrzebny jest do tego specjalny mikroskop i bardzo precyzyjne mikronarz璠zia, co podra瘸 ca陰 procedur.

I co dalej?

Nazajutrz wiemy ju, ile jajeczek zosta這 zap這dnionych, W dwa, trzy dni p騧niej kilka z nich zacznie si dzieli. I wtedy nast瘼uje transfer do macicy - wprowadzamy najcz窷ciej jeden lub dwa zarodki. Pozosta貫 zamra瘸my.

Jeden lub dwa?

Musimy to z par om闚i. Stawiamy spraw jasno: podamy jeden, to mamy mniejsz szans powodzenia, podamy dwa - jest wi瘯sza szansa, 瞠 kt鏎y si zagnie寮zi, ale te wi瘯sze prawdopodobie雟two, 瞠 b璠 bli幡i皻a. Bierze si te pod uwag wiek kobiety, stan zdrowia i to, czy by造 ju jakie pr鏏y, kt鏎e okaza造 si bezowocne. Bo statystycznie zabieg jest skuteczny w 30 proc. W razie niepowodzenia mo積a go jednak ponawia, korzystaj帷 z zarodk闚 zamro穎nych. Warto podkre郵i, 瞠 w wielu o鈔odkach na 鈍iecie pracuje si nad ulepszeniem metody in vitro na ka盥ym jej etapie, co pozwala mie nadziej, 瞠 jej efektywno嗆 b璠zie coraz lepsza.

Wi璚ej o:
Komentarze (5)
Niep這dno嗆 - najnowsze metody leczenia
Zaloguj si
  • Karola Mejer

    Oceniono 1 raz 1

    Podchodzi豉m do in vitro w Invimedzie w Gdyni, jestem jedn z tych szcz窷ciar, kt鏎ym uda這 si za pierwszym razem. Mamy jeszcze dwa zarodki zamro穎ne, wi璚 nied逝go podejdziemy do kriotransferu.

  • 0

    No tego w豉郾ie si obawiamy, st康 nasza decyzja. Jednak te kilka tysi璚y to spora oszcz璠no嗆. Ale nie wiem czy widzia造軼ie, Invimed ma jeszcze 50 miejsc i przejmuje pacjentki z innych klinik, pod warunkiem, 瞠 s ju zakwalifikowane.

  • klaud.ia41

    0

    Katarzyna Marsza貫k, je郵i podejdziesz do procedury in-vitro do czerwca 2016 to b璠ziesz mia豉 refundacje lek闚. W drugiej po這wie 2016 roku te same leki niezb璠ne przy procedurze in-vitro mog by 3 razy dro窺ze.

  • 0

    Te si w豉snie zg這sili鄉y, co prawda do Warszawy, a nie do Gdyni. Pewnie nie uda si nam ju za豉pa do programu MZ, bo planuj go skr鏂i, ale mam nadziej, 瞠 chocia na refundowane leki b璠ziemy mogli liczy, zawsze to jaka oszcz璠no嗆.

Aby oceni zaloguj si lub zarejestrujX