Skoki rozwojowe w pierwszym roku życia dziecka

28.07.2016 20:41

iStockPhoto

W ciągu pierwszych 12 miesięcy życia niemowlę rozwija się w niesamowitym tempie. W tym czasie następuje duża zmiana w jego jeszcze nie w pełni dojrzałym po urodzeniu układzie nerwowym. Skoki rozwojowe w pierwszym roku życia dziecka, które można w tym czasie zaobserwować, to wyzwanie dla malucha i dla opiekunów. Warto wiedzieć, jak nowe umiejętności wpływają na twoje dziecko.

Skoki rozwojowe - ciągle o nich słyszysz, ale nie wiesz do końca, co się kryje pod tym określeniem? Postaramy się rozwiać twoje wątpliwości.

Skoki rozwojowe u dziecka: co to takiego

Jeśli zauważysz, że twoje dziecko jest ostatnio marudne, wymaga więcej uwagi, ma problemy ze snem - może się okazać, że nadchodzi jeden z siedmiu skoków rozwojowych, których doświadcza niemowlak. Maluch może mieć wtedy trudności z czynnościami, których wcześniej się nauczył. Potem, nagle, da się zauważyć, że potrafi dużo więcej niż dotychczas. Pojawienie się skoku rozwojowego w konkretnym czasie zależy oczywiście od dziecka - np. wcześniaki mają w momencie urodzenia mniej rozwinięty układ nerwowy, więc skoki rozwojowe pojawiają się u nich zazwyczaj później niż u maluchów urodzonych o czasie. Można jednak przyjąć, że skoków rozwojowych rodzice mogą spodziewać się mniej-więcej *:

1. skok rozwojowy w 5 - 6 tygodniu

Gdy noworodek kończy miesiąc, staje się bardziej wrażliwy na otaczający go świat. Coraz ważniejszy jest dla niego zapach, może nerwowo reagować na głośne dźwięki. Gdy zaczyna płakać, pojawiają się pierwsze łzy, może zacząć się także uśmiechać. Bardzo ważny jest dla niego też dotyk . Jak sobie radzić z niepokojami, które mogą się pojawić? Przede wszystkim zapewnić mu jak najwięcej spokoju, dawkować bodźce zewnętrzne.

2. skok rozwojowy w 7-9 tygodniu

Maluch zaczyna "łapać" o co chodzi w rytmie dnia, ponieważ zaczyna zauważać powtarzające się schematy. Zaczyna również kontrolować swoje własne rączki - podejmuje pierwsze próby łapania przedmiotów.

Najlepszym rozwiązaniem na złagodzenie trudności związanych z tym etapem rozwoju będzie dbałość o powtarzalność w ciągu dnia. Jeśli niemowlę będzie mogło domyślić się, że po kąpieli może spodziewać się karmienia, a potem chwili zabawy przed snem, powinno być spokojniejsze. Dobra jest także rozmowa "w cztery oczy" - w tym czasie dziecko potrafi już przez dłuższą chwilę skupić się na twarzy drugiej osoby.

3. skok rozwojowy w 11-12 tygodniu

Do tej pory maluch nie dostrzegał detali wokół siebie, a teraz zauważa ich znaczenie i to... może go trochę przerażać. Warto pamiętać, że w tym okresie rozmowa to najlepsza stymulacja dla niemowlaka - kto wie, może usłyszymy w odpowiedzi głużenie lub inne dźwięki? Inną czynnością, którą w tym czasie opanowuje maluch jest stabilne trzymanie główki i przewracanie się z plecków na brzuszek i odwrotnie. Jego ruchy stają się bardziej płynne. Będzie też próbowało brać do buzi wszystko, co wpadnie mu w ręce - w ten sposób zmysłowo poznaje świat.

4. skok rozwojowy w 14-19 tygodniu

Trzy pierwsze skoki rozwojowe w życiu niemowlaka trwają około tygodnia, następne trudniejsze momenty mogą trwać już dłużej. W czwartym miesiącu życia dziecko opanowuje umiejętność przewidywania następstwa zdarzeń. Rozpoznaje też swoje imię, reaguje na odbicie w lustrze, łatwiej można się z nim "dogadać", mówiąc odpowiednim tonem - reaguje na intonację. Samo także potrafi lepiej komunikować swoje potrzeby, np. odepchnąć pierś lub butelkę, gdy się najadło, wyciąga ręce do opiekuna, gdy chce być podniesione. W jego "słowniku" pojawią się samogłoski.

Uczy się także siadać, gdy ktoś trzyma go za rączki, a także przekładać np. grzechotkę między rękami.

5. skok rozwojowy w 22-28 tygodniu

Kiedy mama albo tata zwraca się do dziecka, ono wita je uśmiechem. Obcych ludzi traktuje jednak z większą rezerwą - to oznaka, że zaczęło dostrzegać różnicę między bliskimi i innymi. Wtedy właśnie może pojawić się tzw. l ęk separacyjny , głównie polegający na tym, że mała "przylepa" nie chce rozstawać się z mamą. Jak nowe umiejętności wpływają na twoje dziecko w nocy? W tym czasie niestety częste są mało przespane noce z koszmarami.

Dziecko coraz częściej próbuje się czołgać i przemieszczać, wkładać i wyjmować zabawki z pudełka, nawet łapiąc je kciukiem i palcem wskazującym, uderzać dwoma przedmiotami o siebie.

6. skok rozwojowy w 32-37 tygodniu

Potrafi samodzielnie siedzieć i raczkować. W tym czasie maluch uczy się, że otaczający go świat można "skatalogować" - poznaje np. że dwa różne pieski należą do tej samej "kategorii przedmiotów". Umie też rozpoznawać kształty. Warto wtedy częściej sięgać razem z dzieckiem po książeczki obrazkowe.

Może się stać zazdrosne o mamę lub tatę, a jednocześnie zaczyna okazywać opiekuńcze uczucia np. w stosunku do pluszowego misia.

7. skok rozwojowy w 41-48 tygodniu

Ostatni skok rozwojowy przed pierwszymi urodzinami to tzw. etap sekwencji. Będzie budowało wieżę klocków, by za chwilę ją zburzyć (wcześniej robiło tylko to drugie), albo będzie bawiło się chętnie sorterem. Uczy się także, że może powiedzieć "nie". Może także chętnie naśladować odgłosy zwierząt albo próbować rysować .

W tym czasie dziecko często używa też paluszków, by pokazać przedmiot opiekunowi. Oczekuje wtedy, że usłyszy jego nazwę.

* W ROZWOJU NIEZWYKLE WAŻNE JEST TO, ŻEBY KOLEJNE UMIEJĘTNOŚCI DZIECKO ZDOBYWAŁO SAMODZIELNIE, BEZ PONAGLANIA. MALUCH MUSI BYĆ GOTOWY.

Każde dziecko rozwija się zgodnie z indywidualnym schematem. Przywołane tabele norm są bardzo umowne, to pomoc w diagnozowaniu problemów rozwojowych, granice prawidłowego rozwoju są bardzo szerokie. To, że dziecko osiągnie daną umiejętność później niż dziecko przyjaciółki, nie oznacza, że rozwija się gorzej, tylko inaczej. I odwrotnie - szybkie zdobywanie kolejnych kamieni milowych nie gwarantuje wcale sukcesów w przyszłości. Jedno dziecko zacznie siadać w wieku 6 miesięcy, inne w wieku 8-9 miesięcy i to jest normalne! Jeśli jednak cokolwiek cię niepokoi w rozwoju dziecka, skonsultuj się z pediatrą.

Ważne informacje: Karmienie piersią jest najwłaściwszym i najtańszym sposobem żywienia niemowląt. Mleko matki zawiera wszystkie składniki odżywcze niezbędne do prawidłowego rozwoju dziecka oraz chroni je przed chorobami i infekcjami. Karmienie piersią daje najlepsze efekty, gdy matka prawidłowo odżywia się w ciąży i w czasie laktacji oraz gdy nie ma miejsca nieuzasadnione dokarmianie dziecka. Przed podjęciem decyzji o zmianie sposobu karmienia matka powinna zasięgnąć porady lekarza.

Materiał partnera: