1. I trymestr ciąży

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
  2. II trymestr ciąży

    1. 15
    2. 16
    3. 17
    4. 18
    5. 19
    6. 20
    7. 21
    8. 22
    9. 23
    10. 24
    11. 25
    12. 26
    13. 27
  3. III trymestr ciąży

    1. 28
    2. 29
    3. 30
    4. 31
    5. 32
    6. 33
    7. 34
    8. 35
    9. 36
    10. 37
    11. 38
    12. 39
    13. 40
  4. I rok życia

    1. 1
    2. 2
    3. 3
    4. 4
    5. 5
    6. 6
    7. 7
    8. 8
    9. 9
    10. 10
    11. 11
    12. 12
    13. 13
    14. 14
    15. 15
    16. 16
    17. 17
    18. 18
    19. 19
    20. 20
    21. 21
    22. 22
    23. 23
    24. 24
    25. 25
    26. 26
    27. 27
    28. 28
    29. 29
    30. 30
    31. 31
    32. 32
    33. 33
    34. 34
    35. 35
    36. 36
    37. 37
    38. 38
    39. 39
    40. 40
    41. 41
    42. 42
    43. 43
    44. 44
    45. 45
    46. 46
    47. 47
    48. 48
    49. 49
    50. 50
    51. 51
    52. 52

Podaj: planowaną datę porodu lub datę urodzin dziecka

Kozieradka: poznaj i doceń jej cenne właściwości

Kozieradka to roślina, którą wykorzystuje się w wielu leczniczych terapiach. Znalazła zastosowanie także w kuchni oraz kosmetyce. Co jeszcze warto wiedzieć o jej dobroczynnych właściwościach?

Kozieradka pospolita - zastosowanie

Kozieradka pospolita (łac. Trigonella foenum-graecum L.), inaczej koniczyna grecka, greckie siano czy boża trawka, to roślina, która dzięki swoim właściwościom znalazła zastosowanie w lecznictwie (w szczególności w medycynie azjatyckiej), w kuchni, kosmetyce, a także w kulturystyce. Roślina ta zawiera m.in.: śluz, tłuszcze, śladowe ilości olejków eterycznych, saponiny steroidowe, cholinę, lecytynę, witaminy: PP, H, F, B1, karoten, biopierwiastki: żelazo, fosfor, potas, wapń, flawonoidy, kumaryny, fosfolipidy, kwas fitynowy, alkohole cukrowe i cyklitole (inozytol).

Tradycyjna medycyna chińska i hinduska stosuje nasiona kozieradki w leczeniu cukrzycy do obniżania poziomu glukozy we krwi. Starożytni Egipcjanie używali jej jako afrodyzjak. W starożytnych Chinach, Indiach, Egipcie i Grecji, służyła jako pożywienie dla ludzi, pasza dla zwierząt oraz lek. Prażone nasiona, które wywierają pozytywny wpływ na układ pokarmowy, zażywano dla wzmacniania i odmłodzenia. Na Bliskim Wschodzie tuczono nimi kobiety w haremach, zaś w Azji wykorzystuje się je jako środek mlekopędny, do pobudzania laktacji. Liście kozieradki przyjęły się w Iranie - jako surowiec leczniczy w chorobach narządu wzroku: przy zapaleniu brzegów powiek i zapaleniu spojówek oraz w chorobach skóry (czyrak mnogi). W kosmetyce jest wykorzystywana na wypadające włosy.

Kozieradka - zastosowanie w kuchni

Wysuszone nasiona tej rośliny są cenioną, aromatyczną przyprawą, Można je dodawać do: sałatek, sosów, zup, serów, ostrych sosów, twarożku, mięs, ryb, makaronu, potraw z warzyw, zapiekanek, dipów i dressingów na bazie jogurtu, do dań z warzyw strączkowych (np. humusu).

Łączy się je również z miodem i konfiturami. Nasiona kozieradki posiadają specyficzną nutę goryczki. Aby się jej pozbyć, należy je lekko uprażyć, tak jak praży się orzeszki. Świeże liście kozieradki i kiełki z nasion można dodać do sałatek, a liście wysuszone idealnie pasują do dań warzywnych, zwłaszcza pikantnych.

Kozieradka w kulturystyce

W 2010 r. w piśmie "International Journal Sports Nutrition Exercise Metabolism" zostały opublikowane wyniki badań naukowców z Baylor University, z których wynika, że kozieradka redukuje ilość tkanki tłuszczowej i podwyższa stężenie testosteronu. Eksperyment polegał na podawaniu młodym mężczyznom codziennej dawki 500 mg kozieradki, którzy przez 4 dni w tygodniu trenowali z ciężarami. Po 8 tygodniach można było stwierdzić, że kozieradka obniżyła ilość tkanki tłuszczowej i zwiększyła poziom całkowitego i biologicznie dostępnego testosteronu. Nie poprawiła siły mięśniowej i wytrzymałości.

Kozieradka - zastosowanie w kosmetyce

W kosmetyce kozieradka znalazła zastosowanie do pielęgnacji cery łojotokowej i trądzikowej, a także do wzmacniania włosów. Wcierka z naparu z nasion kozieradki zapobiega wypadaniu włosów i stymuluje wzrost nowych kosmyków. Łagodzi podrażnienia skóry głowy.

Cechy charakterystyczne kozieradki:

  • nasiona zwiększają wydzielanie soku żołądkowego,
  • pobudzają wydzielanie soku trzustkowego oraz śliny,
  • ułatwiają trawienie pokarmów,
  • pobudzają czynności krwiotwórcze szpiku kostnego,
  • przyczyniają się do zwiększenia ilości czerwonych krwinek,
  • działają przeciwkaszlowo, przeciwdepresyjnie,
  • działają przeciwmiażdżycowo,
  • zapobiegają marskości wątroby,
  • wzmacnia odporność organizmu na patogenne szczepy bakterii,
  • przyśpiesza procesy detoksykacji (odtruwania),
  • zapobiega zastojom żółci,
  • posiada funkcję ochrony wątroby przed wpływem niektórych ksenobiotyków,
  • stanowi źródło łatwo przyswajalnego białka i tłuszczu roślinnego,
  • reguluje wypróżnianie.

Kozieradkę można wykorzystać do leczenia wspomagającego:

  • wrzodów żołądka - ekstrakty wodne i maceraty z nasion kozieradki są stosowane pomocniczo w leczeniu choroby wrzodowej, tworząc warstwę ochronną błony śluzowej żołądka, zabezpieczając przed czynnikami drażniącymi, jak np. kwas solny lub pepsyna. Przyspiesza to proces gojenia.
  • dolegliwości przewodu pokarmowego, na poprawę trawienia; sporządzony na ich bazie wysuszonych nasion kleik wspomaga trawienie, pomagając na wzdęcia, zapalenie błony śluzowej żołądka oraz przy chorobie wątroby. W tym ostatnim przypadku nasiona kozieradki ochraniają komórki wątroby w stopniu porównywalnym ze stosowaną w schorzeniach wątroby sylimaryną. Ponieważ nasiona zwiększają wydzielanie soku żołądkowego, trzustkowego oraz śliny, mogą być podawane dla pobudzenia apetytu;
  • zaparć - dzięki wysokiej zawartości błonnika pobudzają perystaltykę jelit i ułatwiają pasaż jelitowy;
  • pasożytów przewodu pokarmowego - nasiona kozieradki pomagają w leczeniu chorób pasożytniczych przewodu pokarmowego;
  • hemoroidów (żylaków odbytu) - zawarte w nasionach flawonoidy uszczelniają naczynia krwionośne;
  • raka jelita grubego - nasiona zawierają diosgeninę, która może uchronić przed rozwojem tego nowotworu - hamuje wzrost i stymuluje śmierć komórek ludzkiego nowotworu jelita grubego HT-29;
  • miażdżycy i związanych z nią chorób serca, m.in. choroby wieńcowej. Dzięki zawartości w nasionach saponin steroidowych, nasiona kozieradki przyczyniają się do obniżenia stężenia całkowitego cholesterolu: "złego" cholesterolu LDL, trójglicerydów oraz VLDL - lipoprotein o bardzo małej gęstości. Saponiny nasilają metabolizm cholesterolu i jego przemianę w wątrobie do kwasów żółciowych, stymulując ich wydalanie. Saponiny opóźniają też wchłanianie związków tłuszczowych, co w efekcie zmniejsza ryzyko rozwoju miażdżycy i związanych z nią chorób serca, m.in. choroby wieńcowej. Właściwości przeciwmiażdżycowe wykazuje także zawarta w nasionach niacyna.
  • glukozurii (cukromoczu). Nasiona kozieradki, spożywane w postaci kleiku, opóźniają opróżnianie żołądka i redukują poposiłkowy wzrost stężenia glukozy. Hamują aktywność enzymów rozkładających węglowodany oraz obniżają poziom glukozy w moczu, zapobiegając tym samym cukromoczowi. Wykazują zdolność obniżania poziomu cukru we krwi także dzięki obecności aminokwasu, który zwiększa uwalnianie insuliny, a zawarty w nasionach kozieradki zespół polifenoli zwiększa wrażliwość tkanek na insulinę;
  • zakażeń bakteryjnych; wyciągi z kozieradki wykazują działanie antybiotyczne. Potrafią zwalczyć takie bakterie, jak: gronkowiec złocisty, E. coli, pałeczka zapalenia płuc, dwoinka rzeżączki, pałeczka ropy błękitnej, Salmonella i rzęsistek pochwowy.
  • zakażeń grzybiczych; wodne ekstrakty z korzeni, nasion i pędów kozieradki wykazują aktywność przeciwgrzybiczą wobec drobnoustrojów chorobotwórczych.
  • chorób górnych dróg oddechowych; nasiona kozieradki działają wykrztuśnie, mogą działać przeciwzapalnie, przeciwbólowo i przeciwgorączkowo. Ponadto mogą zapobiegać, a także wspomagać leczenie chorób neurodegeneracyjnych, szczególnie choroby Alzheimera.
  • stanów zapalnych skóry i tkanki podskórnej; gorące okłady z nasion na czyraki, ropnie, owrzodzenia, siniaki

Domowe syropy z warzyw i owoców wspomogą twoją odporność i pomogą w walce z przeziębieniem. Sprawdź, jak łatwo je zrobisz!

Wartości odżywcze nasion kozieradki (w 100 g)

  • Wartość energetyczna - 323 kcal
  • Białko ogółem - 23 g
  • Tłuszcz - 6.41 g
  • Węglowodany - 58.35 g
  • Błonnik - 24.6 g

Witaminy

  • Witamina C - 3 mg
  • Tiamina - 0.322 mg
  • Ryboflawina - 0.366 mg
  • Niacyna - 1.640 mg
  • Witamina B6  - 0.600 mg
  • Kwas foliowy -  57 µg
  • Witamina A - 60 IU

Minerały

  • Wapń - 176 mg
  • Żelazo - 33.53 mg
  • Magnez - 191 mg
  • Fosfor - 296 mg
  • Potas - 770 mg
  • Sód - 67 mg
  • Cynk - 2.50 mg

Przepisy

Okład z kozieradki

1 łyżkę zmielonych nasion należy zalać 1 szklanką letniej wody i dokładnie wymieszać. Następnie gotować na małym ogniu pod przykryciem przez 3 minuty. Okłady z ciepłego odwaru stosuje się 2-3 razy dziennie na czyraki, wrzody i stany zapalne skóry.

Wcierka z kozieradki na wypadanie włosów

3 łyżki zmielonych nasion należy zalać 150 ml wody, zagotować i odstawić do przestygnięcia. Specyfik wciera się we włosy, po wtarciu owija folią spożywczą na trzy godziny, po czym myje się włosy. Zabieg może być wykonywany raz na 7 dni lub częściej. Po miesiącu daje się zaobserwować zmniejszoną ilość wypadających włosów. Pozostałości wcierki można przechowywać w lodówce maksymalnie przez tydzień. Wcierka ma bardzo intensywny zapach (rosołu lub pieczonego kurczaka) i staje się on bardziej intensywny, kiedy stoi kilka dni w lodówce.

Źródła:

  • Król-Kogus B., Krauze-Baranowska M., Kozieradka pospolita (Trigonella foenum graecum L.) – tradycja stosowania na tle wyników badań naukowych, "Postępy Fitoterapii" 2011, nr 3.
  • Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1987.
Więcej o: