Układ Słoneczny - ciekawostki dla klasy 4-6

Materiały organizatora akcji
02.03.2008 , aktualizacja: 07.04.2008 12:54
A A A Drukuj
Lekcja 1 - Mars - czerwona planeta, czyli wielki początek misji ,,Witaminki"
ZOBACZ TAKŻE
Czy wiesz, że

•  Mars jest jedną z planet Układu Słonecznego, czwartą planetą od Słońca.

•  Skały na Marsie zawierają bardzo dużo żelaza, które rdzewieje, a jak wiesz rdza ma kolor brunatnoczerwony, dlatego Mars ma charakterystyczny czerwony kolor i często nazywamy go Czerwoną Planetą. Może lepszą nazwą dla Marsa byłaby Zardzewiała Planeta?

•  Powierzchnia Marsa przypomina pustynię. Pokryta jest pyłem w czerwonym kolorze unoszonym przez wiatr. Pył ten sprawia, że planetę otaczają różowe chmury. Na Marsie jest najwyższa góra w • •  Układzie Słonecznym, u podnóża ma wielkość Francji i jest trzy razy wyższa od najwyższego szczytu Ziemi - Mount Everestu.

•  Wieczorem na Marsie temperatura spada poniżej - 100 stopni Celsjusza, czyli jest tam około 5 razy zimniej niż na biegunie północnym. Średnia temperatura wynosi od - 58 stopni Celsjusza w strefie równikowej, do - 123 stopni Celsjusza na biegunach.

•  Mars ma dwa księżyce, Deimos, co po grecku oznacza ,,strach” i Phobos co znaczy ,,panika”.

•  Na Marsie nie ma życia. Tamtejszą atmosferą nie da się oddychać, jest bardzo rozrzedzona i składa się głównie z dwutlenku węgla.

•  W 1938 roku amerykańskie radio nadało audycję radiową ,,Wojna światów”, w której podano informację, że na Ziemi wylądowali Marsjanie. Wśród ludności wybuchła panika, ponieważ większość uwierzyła w tę informację.

Lekcja 2 - Układ Słoneczny na mapie wszechświata

Czy wiesz, że

•  Cały świat i wszystko poza nim jest wszechświatem. Są w nim wszystkie planety, gwiazdy, Ziemia, zwierzęta, rośliny, Ty i ja.

•  Czarna dziura to kosmiczna pułapka, jest niewidoczna i wciąga wszystko do środka, nawet światło. Zanim Czarna Dziura stała się Czarną Dziurą była gwiazdą, której powierzchnia wszystko silnie przyciąga (mówimy, że miała silną grawitację) - właśnie dlatego wchłonęła samą siebie i zapadła się w sobie tworząc dziurę.

•  Nasza planeta Ziemia ma 7 sąsiadów, cała ta rodzina, w sumie 8 planet, krąży wokół Słońca tworząc Układ Słoneczny (Merkury, Wenus, Ziemia, Mars, Jowisz, Saturn, Uran, Neptun).

•  W Układzie Słonecznym poza planetami są księżyce, planetoidy, oraz komety.

•  Astronomowie na ogół nadają galaktykom numery zamiast imion. Tylko niektóre mają swoje nazwy, które odpowiadają ich wyglądowi - Droga Mleczna, Wir Wodny, Sombrero, Podbite Oko.

•  Witaminy i minerały to niezbędne do prawidłowego rozwoju substancje, których nasz organizm sam nie produkuje.

•  Jod to minerał, w dużej ilości występuje w morskiej wodzie, a także w mięsie ryb morskich. W jod jest wzbogacana również sól kuchenna powszechnie używana w gospodarstwie domowym, znana jako sól jodowana.

•  Niedostatek jodu u dzieci zmniejsza zdolność uczenia się i spowalnia wzrost.

•  Istnieje substancja wspomagająca układ odpornościowy, nazywa się beta glukan. Jest niczym rycerz walczący z przeziębieniami.

Lekcja 3 - Saturn i Jowisz - w poszukiwaniu życia

Czy wiesz, że

•  Saturn, to szósta planeta od Słońca. Jest drugą co do wielkości planetą Układu Słonecznego.

•  Wokół Saturna krążą pierścienie, które są kawałkami lodu i skał. Jest ich tak dużo i tak szybko krążą, że wyglądają jak obręcze.

•  W XVII wieku astronomowie sądzili, że Saturn ma pięści, inni, że uszy. Galileusz uważał, że Saturn ma dwa księżyce. Ale tak naprawdę wszyscy oni widzieli pierścienie.

•  Pierścienie Saturna są duże, ale bardzo cienkie. Gdyby zmniejszyć Saturn do wielkości piłki plażowej jego pierścienie byłyby cieńsze od włosa.

•  Saturn jest bardzo lekki. Gdyby istniało tak duże naczynie z wodą pływałby on na powierzchni. Jowisz to najcięższa i największa planeta Układu Słonecznego, pomieściłaby wszystkie pozostałe planety.

•  Jowisz jest jedną z czterech planet z pierścieniem. Obrót wokół Słońca zajmuje mu prawie 12 ziemskich lat, ale wokół własnej osi zaledwie 10 godzin.

•  Jowisz, podobnie jak planety: Saturn, Uran i Neptun, nazywany jest gazowym olbrzymem. Zbudowany jest w większości z gazów i małych środków skalnych. Jedynym twardym miejscem jest jego wnętrze zwane jądrem.

•  Na zdjęciach planety widoczna jest Wielka Czerwona Plama - jest tak ogromna, że zmieściłyby się w niej dwie kule ziemskie. Jest to olbrzymia burza trwająca od ponad 300 lat.

•  Wapń zawarty przede wszystkim w mleku i jego przetworach sprawia, że nasze kości są mocne, a zęby zdrowe i ładne.

•  Gdy spożywamy banany, sok pomarańczowy, ziemniaki, pomidory, jogurt, ryby, chude mięso, drób dostarczamy organizmowi potas zapewniający sprawną pracę serca i układu nerwowego.

Lekcja 4 - Wenus i Słońce - gwiazda to, czy nie gwiazda?

Czy wiesz, że

•  Wenus jest drugą planetą od Słońca. Obraca się wokół własnej osi w przeciwnym kierunku niż pozostałe planety, co w praktyce oznacza, że Słońce oglądane z tej planety wschodzi na zachodzie a zachodzi na wschodzie.

•  Na Wenus panuje bardzo wysoka temperatura sięgająca blisko 480 stopni Celsjusza - to jest około 8 razy więcej niż na Saharze, najgorętszym miejscu na Ziemi.

•  Temperatura jest tak wysoka, ponieważ Wenus leży blisko Słońca, ponadto pokryta jest chmurami, które działają jak koce zatrzymujące ciepło docierające tu wraz z promieniami słonecznymi.

•  Wenus jest prawie tak duża jak Ziemia. Też są tam góry, wyżyny i niziny, ale niebo jest stale zachmurzone, ciągle są burze, błyskawice i grzmoty. Atmosfera w znacznej części składa się z dwutlenku węgla i jest bardzo gęsta, a to za sprawą ciśnienia, podobnego do tego, które występuje na Ziemi na głębokości 1000 metrów pod poziomem morza.

•  Wenus to planeta, którą łatwo odszukać na nieboskłonie, gdyż jej chmury silnie odbijają promienie słoneczne, co sprawia wrażenie, że jest bardzo jasna. Wenus ma dwie nazwy, czasem nazywa się ją •  Gwiazdą Pasterzy lub Gwiazdą Wieczorną, gdy ładnie świeci w letnie wieczory, kiedy pasterze zbierają owce z pastwisk. Po ok. trzech i pół miesiąca można ją obserwować na wschodzie, tuż przed wschodem Słońca. Wtedy jest nazywana Gwiazdą Poranną.

•  Temperatura w najchłodniejszym miejscu Słońca jest 25 razy wyższa niż w piekarniku - wynosi 5500 stopni Celsjusza. Wewnątrz temperatura sięga 15 milionów stopni Celsjusza.

•  Słońce zużywa 30 milionów ciężarówek paliwa na sekundę.

•  Dzięki Słońcu nasze ciało wytwarza melatoninę, substancję która nastawia nasz zegar biologiczny. Kiedy jest rozregulowany mamy trudności z zasypianiem lub z budzeniem się.

•  Pod wpływem promieni słonecznych w skórze wytwarza się też witamina D.

Lekcja 5 - Pierwsze lądowanie na Ziemi

Czy wiesz, że

•  Ziemia to trzecia planeta od Słońca.

•  Z kosmosu widać na niej niebieskie oceany i morza oraz zarysy lądów. Na Ziemi jest dużo więcej wód niż lądów dlatego naszą planetę nazywamy Błękitną Planetą. Powszechnie wiadomo, że oceany istnieją od 4 miliardów lat, jednak wciąż dociekane jest pochodzenie wody na Ziemi.

•  Jest to jedyna znana obecnie planeta w kosmosie, na której jest życie i woda. Było to możliwe dzięki wodzie i ziemskiej atmosferze, w której jest tlen potrzebny wielu organizmom do oddychania.

•  Na Ziemi występuje dzień i noc, ponieważ planeta obraca się wokół własnej osi oraz występują pory roku, ponieważ Ziemia krąży wokół Słońca.

•  Astronomiczna jesień zaczyna się w Polsce 23 września.

•  Jesień to jedna z pór roku, której cechami charakterystycznymi są coraz krótsze dni, obniżająca się temperatura powietrza i opadające, kolorowe liście z drzew. Liście żółkną i opadają, ponieważ mają za mało światła słonecznego.

•  Jesienią możesz jeść dużo pysznych witamin w postaci owoców takich jak: jabłka, gruszki, oraz w postaci warzyw: papryki, kapusty i innych.

Lekcja 6 - Zima na Ziemi

Czy wiesz, że

•  Ziemia składa się z kilku warstw. Niektóre są twarde, a inne są tak gorące, że stopiły się na gęstą maź przypominającą kleiste toffi. Wnętrze Ziemi jest stałe, pomimo, iż istniejąca tam temperatura 5000 stopni Celsjusza mogłaby roztopić nikiel i żelazo - główne składniki jądra. Ciśnienie jest tak duże, że substancje te są stałe. W samym środku Ziemi jest bardzo gorąco, aż 150 razy cieplej niż w bardzo upalny letni dzień.

•  Ziemia nie jest idealnie okrągła, jest nieco spłaszczona na dole i górze, i wybrzuszona na środku.

•  Wędrówka dookoła Ziemi na pieszo trwająca bez ustanku - dzień i noc, zajęłaby piechurowi ponad rok.

•  Zimą temperatura spada poniżej 0 stopni Celsjusza, a wtedy woda zamienia się w lód. Na drzewach nie ma liści, z nieba sypie śnieg, a dzień jest bardzo krótki.

•  Także zimą należy pamiętać o zdrowym odżywianiu się, cukierki można zastąpić suszonymi owocami, np. morelami, rodzynkami, figami. A zamiast tłustych chipsów spróbuj chipsów bananowych. Pycha!

•  Gdy jesz dużo warzyw i owoców, ale także pijesz mleko i soki oraz jesz produkty z ziarna dostarczasz organizmowi niezbędnych do prawidłowego rozwoju witaminy i minerały.

Lekcja 7 - Późna wiosna - wielka eksplozja witamin

Czy wiesz, że

•  Ziemia to najlepiej poznana planeta.

•  Ziemia jest bardzo stara, ma ponad 4,5 miliarda lat. Podobnie jak inne planety Ziemia powstała z małych okruchów, które przyciągały inne okruchy i łączyły się w twarde skały. Na początku Ziemia była wielką rozgrzaną kulą. Potem z wierzchu trochę ostygła i na niebie pojawiły się chmury. Z chmur bez przerwy padały deszcze i tak powstały oceany. Na Ziemi pojawiło się życie. Dzięki wodzie i docierającym do Ziemi promieniom słonecznym mogły rosnąć rośliny.

•  Ludzie zamieszkują Ziemię od niedawna, gdyby wiek Ziemi zamknąć w jednym roku, to ludzie pojawiliby się na niej dopiero wieczorem 31 grudnia.

•  Lądy na Ziemi zmieniają swój kształt i położenie. Np. Ty mieszkając w Polsce oddalasz się co roku aż o 4 cm od swojego amerykańskiego kolegi.

•  Wiosną dzień staje się coraz dłuższy i cieplejszy, dzięki temu przyroda budzi się do życia, rośliny rosną, kwitną i owocują, pojawia się wiele warzyw i owoców.

•  Witamina C wzmaga odporność organizmu oraz przyspiesza gojenie się ran.

•  Najwięcej witaminy C znajduje się w surowych warzywach i owocach, zwłaszcza w czarnej porzeczce, truskawkach, ale jest ona też w natce pietruszki i kiszonej kapuście.

•  Bioflawonoidy to związki, które pomagają przedostać się witaminie C do każdej komórki ciała.

Lekcja 8 - Na srebrnym globie

Czy wiesz, że

•  Księżyc to jedyny kosmiczny obiekt odwiedzony przez człowieka.

•  Księżyc to naturalny satelita Ziemi, który prawdopodobnie powstał w wyniku zderzenia ogromnego ciała niebieskiego z Ziemią. W wyniku uderzenia części powłoki i płaszcza ziemskiego utworzyły wokół Ziemi pierścień, z którego następnie powstał Księżyc.

•  Księżyc nie świeci, tylko odbija światło Słońca. Obserwując Księżyc z Ziemi wydaje się nam, że zmienia on swój kształt, ponieważ krąży on wokół Ziemi i jego położenie względem Słońca i Ziemi zmienia się, dlatego za każdym razem widzimy jego inną część. Gdy znajduje się on dokładnie między Słońcem a Ziemią, my na Ziemi nie widzimy go wcale. Dzieje się tak dlatego, ponieważ widoczna z •  Ziemi jego tarcza nie jest oświetlona przez promienie słoneczne. Mówimy wtedy, że jest nów. Pełnia natomiast, to moment, w którym widoczna z Ziemi tarcza Księżyca jest całkowicie oświetlona.

•  Na Księżycu nie ma wiatru, pozostawiane na nim ślady astronautów pozostaną tam na wieki.

  • 44
  • 18

Redakcja eDziecko.pl

*

Agnieszka Wirtwein-Przerwa

  • redaktorka naczelna
  • agnieszka.wirtwein@agora.pl

Karolina Stępniewska

  • redaktorka
  • karolina.stepniewska@agora.pl

Joanna Biszewska-Miętka

  • dziennikarka
  • biszewska@yahoo.com

Marcin Sztetter

  • dziennikarz, felietonista
  • marcin.sztetter@gmail.com

Agata Podrażka

  • community menadżerka
  • agata.podrazka@agora.pl

Agnieszka Gil

  • administatorka forum
  • zona_mi@gazeta.pl