Policjant: Karta rowerowa wciąż obowiązuje! Co jeszcze muszą wiedzieć rodzice rowerzystów i miłośników hulajnóg i deskorolek? [ROZMOWA]

Pierwsze ciepłe weekendy z nami - dzieci i młodzież na rowerach, hulajnogach, rolkach pojawiły się dosłownie wszędzie. Kiedy mogą jechać po drodze dla rowerów, a kiedy powinny chodnikiem? Jak je chronić i na co uważać? O tym jak bezpiecznie poruszać się po mieście z 'dzieckiem na kółkach' rozmawiamy z mł. asp. Michałem Gawłem z Komendy Głównej Policji.

Sezon na rowery i hulajnogi rozpoczęty. Tłok na ścieżkach rowerowych

Pierwsza ciepła niedziela w parku, czy na bulwarze miejskim i już wiemy, jak będzie przez kilka kolejnych miesięcy. Drogi rowerowe będą przeżywać oblężenie, a najwięcej emocji jak co roku wzbudzą młodzi adepci jazdy na rolkach, rowerach i bardzo popularnych ostatnio hulajnogach. Duzi i mali, zaawansowani i początkujący - wszyscy lubią drogi rowerowe, ale nie wszyscy - według prawa - mogą z nich korzystać.

Według raportu Komendy Głównej Policji w 2017 roku rowerzyści uczestniczyli w aż 4212 wypadkach drogowych, w których zginęło 220 rowerzystów, a 3824 zostało rannych (3800 rowerzystów i 24 pasażerów). To nadal dużo, choć w porównaniu z 2016 r. to o 525 wypadków mniej. Takie statystyki na pewno budzą grozę wśród wielu rodziców. 

Kto może poruszać się po drogach rowerowych? Czy rodzic kierujący rowerem z dzieckiem w foteliku jest uprzywilejowany? Czy rodzic na rowerze może jechać z małym dzieckiem na rowerku po ścieżkach rowerowych? Dzieci kochają hulajnogi, deskorolki, rolki. Jakie zasady w ruchu drogowym je obowiązują? O czym muszą wiedzieć rodzice szykując dziecko na wycieczkę rowerową czy na przejażdżkę hulajnogą? Postanowiliśmy zapytać o to eksperta.

Małe dziecko na rowerku. Gdzie może jeżdzić?

Dziecko na rowerze do dziesiątego roku życia jest traktowane jako pieszy. Co to oznacza?

mł. asp. Michał Gaweł z Komendy Głównej Policji: Dziecko w wieku do 10 lat, jadące rowerem i będące pod opieką np. rodzica na rowerze jest traktowane jako pieszy. W tym przypadku może przejeżdżać przez przejście dla pieszych rowerem. Jest to zgodne z przepisami. Ze względu na bezpieczeństwo, zalecałbym, aby dziecko przed przejściem dla pieszych schodziło jednak z rowerku. Dzięki temu kierowca zbliżający się do przejścia dla pieszych będzie miał szansę zauważyć małego rowerzystę, który nie pojawi się nagle na zebrze. Dziecko idące z rowerkiem ma mniejszą prędkość niż takie, które na tym rowerze jedzie.

Czy małe dziecko na rowerku może jechać ścieżką rowerową?

- Jadące rowerem dziecko do 10. roku życia traktowane jest jak pieszy. W związku z tym nie powinno znajdować się na drodze dla rowerów. W rzeczywistości często dzieje się tak, że rodzice czy opiekunowie wpuszczają małe dzieci na ścieżki, często sami też jadą rowerem. Warto w takiej sytuacji odpowiedzieć sobie na pytanie: Czy to jest bezpieczne?

Policjanci są ludźmi i każdą sytuację traktują indywidualnie. Kiedy jednak dojdzie do zdarzenia drogowego, trzeba liczyć się z konsekwencjami. Wówczas policjanci będą podejmować decyzje zgodnie z przepisami prawa.

Rodzice muszą być świadomi przepisów i uwrażliwieni na sytuacje, które mogą pojawić się podczas jazdy małego dziecka na rowerze po drodze dla rowerów. Na tej przestrzeni poruszają się również dorośli rowerzyści. Są miejsca, gdzie natężenie ruchu rowerowego jest bardzo duże, rowerzyści jeżdżą z różną prędkością. Czasem bardzo szybko. Rodzic powinien znać umiejętności jazdy na rowerze swojego dziecka, zastanowić się, czy jest sprawne na tyle, aby samo zareagowało na różne nieprzewidziane sytuacje drogowe.

Dziecko i rodzic na rowerze. W jakiej kolejności najlepiej jechać?

- Przepisy tego nie określają. Decyzja o kolejności jazdy należy do rodziców. Rozsądniej jest, kiedy rodzic jedzie za dzieckiem. Wówczas widzi jak się zachowuje dziecko, może przewidzieć czy skręci w lewo, czy w prawo, czy ominie przeszkodę, czy wjedzie w studzienkę. Drugi rodzic niech jedzie jako pierwszy. Ważne są odległości jazdy za dzieckiem. Jeśli rodzic jedzie zaraz za dzieckiem, zachowując przy tym bezpieczną odległość, ma większą szansę szybko zareagować w trudnej sytuacji drogowej.

Dziecko po ukończeniu 10 roku życia jest już traktowane przez prawo o ruchu drogowym jak dorosły rowerzysta. Co to oznacza?

- Rodzice często pytają policjantów, czy coś takiego jak karta rowerowa wciąż obowiązuje. Odpowiadam, że tak! Dziecko, które ukończyło 10 lat i chce jeździć na rowerze po drodze publicznej (definicja drogi publicznej to wydzielony pas terenu, który składa się z jezdni, pobocza, chodnika, drogi dla rowerów,drogi dla pieszych przeznaczony do ruchu pojazdów itd.) musi zdać egzamin na kartę rowerową. Taki egzamin zdaje się w szkole podstawowej, która bezpłatnie organizuje egzamin składający się z części teoretycznej i praktycznej. Dziecko, aby zaliczyć egzamin musi znać przepisy ruchu drogowego oraz wykazać się umiejętnościami jazdy na rowerze. Karta rowerowa obowiązuje do 18. roku życia, po 18 urodzinach każda dorosła osoba nabywa uprawnienia do jazdy rowerem.

Czyli nastolatek, który ma 12, 15 czy 17 lat i nie ma karty rowerowej, a jedzie na rowerze po drodze dla rowerów albo po chodniku popełnia wykroczenie i jeździ bezprawnie?

- Zdarzają się takie sytuacje, kiedy np. nastolatek jedzie na rowerze po przejściu dla pieszych bez karty rowerowej i dochodzi do kolizji drogowej. Wówczas zaczynają się problemy. Nie tylko samych skutków zdarzenia, strat materialnych i ewentualnych obrażeń, ale problemy z odszkodowaniem. Pierwsze pytanie, jakie padnie z ust policjantów przybyłych na miejsce wypadku będzie o kartę rowerową i okaże się, że rowerzysta nie posiada uprawnień i nie powinien w ogóle poruszać się rowerem po drodze publicznej. Karta rowerowa dla młodego człowieka to tak naprawdę pierwsze prawo jazdy.

Rodzinna wyprawa rowerowa to doskonały sposób spędzania czasu. Rodzinna wyprawa rowerowa to doskonały sposób spędzania czasu. GETTY IMAGES

Rodzic wiezie dziecko w foteliku lub w przyczepce rowerowej. Jakie ma przywileje?

Czy rodzic na rowerze z dziećmi w przyczepce lub w foteliku rowerowym, z racji tego, że porusza się z podopiecznym ma jakieś przywileje?

- Dzieci do 7 lat mogą być przewożone (przez osobę, która skończyła 17 lat) na rowerze w specjalnym foteliku lub przyczepce z homologacją. Rodzic czy opiekun może korzystać z drogi dla rowerów lub ewentualnie z jezdni zgodnie z przepisami dotyczącymi rowerzystów. Nie ma jednak prawa poruszać się chodnikiem, chyba że dopuszczalna prędkość na jezdni przekracza 50 km/h, szerokość chodnika w tym miejscu wynosi co najmniej 2 m i brak jest drogi dla rowerów lub pasa ruchu dla rowerów.

Drugi warunek, kiedy zgodnie z przepisami można jechać rowerem po chodniku, to zagrażające rowerzyście jadącemu po jezdni warunki atmosferyczne takie jak śnieg, ulewa, silny wiatr. Trzecim, ostatnim warunkiem jest opieka nad dzieckiem do lat 10 jadącym rowerem. Pamiętajmy jednak, że jadąc po chodniku należy jechać powoli, zachować szczególną ostrożność i ustępować miejsca pieszym. Chcąc przekroczyć przejście dla pieszych obowiązkowo schodzimy z roweru i go przeprowadzamy.

Ważne jest, aby kierujący rowerem z przyczepką, w której znajdują się dzieci miał świadomość masy roweru i przyczepki, dostosował swoją prędkość do sytuacji na drodze.

Rodzic, który jedzie na rowerze z dzieckiem w foteliku jest według prawa traktowany jako rowerzysta. Musi mieć świadomość ruchu drogowego i tego, że jest on odpowiedzialny nie tylko za siebie, ale i za dziecko. Proponuję w tym wypadku zawsze stosować zasadę ograniczonego zaufania.  

Czego rodzic podróżujący na rowerze wraz z dzieckiem nie powinien robić?

-  Rowerzyści, zdarza się, że nawet ci przewożący dzieci, często robią tak, że kiedy zbliżają się do sygnalizacji świetlnej, przyspieszają, aby zdążyć i szybko przejechać na zielonym. Odradzam taki pośpiech i nagłe pojawianie się na pasach. Lepiej zatrzymać się i poczekać. Następnie rozejrzeć się w lewo, w prawo i jeszcze raz w lewo. Musimy dać szansę kierowcom zbliżającym się do przejścia dla pieszych, przejazdu dla rowerzystów, aby mogli nas zobaczyć i odpowiednio zareagować.

Dziecko na hulajnodze, rolkach, deskorolce. Gdzie może jeżdzić, jakie ma prawa?

Dziecko jeździ na hulajnodze po ścieżce rowerowej, bo w ocenie rodziców jest to rozwiązanie bezpieczniejsze niż jazda po chodniku - natężenie ruchu jest niewielkie, lepsza nawierzchnia. Dlaczego nie można tak robić? 

- Osoba poruszająca się na hulajnodze, rolkach, deskorolce, wrotkach jest traktowana jako pieszy. W związku z tym dziecko, czy nastolatek na hulajnodze, czy deskorolce powinien poruszać się po chodniku, nie po drodze dla rowerów.

Najbezpieczniej jest korzystać z takich urządzeń jak hulajnoga czy deskorolka na specjalnie wyznaczonych placach oddzielonych przede wszystkim od jezdni, od chodników i dróg dla rowerów.

Idziemy z dzieckiem na spacer. Opiekun pieszo, dziecko na hulajnodze, rolkach. Na co powinniśmy zwrócić uwagę?

- Dziecko na hulajnodze czy rolkach porusza się po chodniku razem z opiekunem. Przypominam rodzicom o obowiązku opieki na dzieckiem do siedmiu lat. Oznacza to, że dziecko, które nie chodzi jeszcze do szkoły, nie powinno bez opieki przebywać na drodze.

Jakie problemy najczęściej sprawiają dzieci na hulajnogach/wrotkach/ rolkach w zabudowie miejskiej? Na co warto uczulić rodziców?

- Przede wszystkim rodzic powinien cały czas czuwać nad bezpieczeństwem swojego dziecka, mieć świadomość zagrożeń na drodze oraz znać przepisy ruchu drogowego i stosować się do nich.

Dziecko na rowerku czy na hulajnodze nie ma obowiązku noszenia kasku, ale zdrowy rozsądek podpowiada, aby nie wychodzić z dzieckiem i z rowerem czy z hulajnogą z domu bez kasków. W co - oprócz kasku - należy jeszcze wyposażyć małego rowerzystę i miłośnika hulajnogi? 

- Nie ma takiego obowiązku, natomiast rozsądek podpowiada, aby kask, podczas jazdy na rowerze czy hulajnodze był zawsze na głowie. Bardzo ważne są elementy odblaskowe, które są widoczne również w dzień z dużej odległości.

Zanim rodzice wyruszą z dziećmi na wycieczkę rowerowa, ważne, aby sprawdzić czy rower spełnia wszystkie warunki. Przypominam, że każdy rower powinien mieć oświetlenie z przodu (światło pozycyjne barwy białej lub żółtej selektywnej), z tyłu czerwone światło odblaskowe i czerwone światło pozycyjne (mogą być migające). Rower powinien posiadać przynajmniej jeden skutecznie działający hamulec oraz dzwonek lub inny sygnał o nieprzeraźliwym dźwięku. W sytuacji zagrożenia dziecko zadzwoni i ostrzeże rodzica, czy innego uczestnika ruchu o niebezpieczeństwie. Warto tłumaczyć dzieciom, w jakich sytuacjach używa się takiego dzwonka. Już od najmłodszych lat należy rozmawiać o przepisach drogowych i o bezpieczeństwie na drodze.

Czy odpowiedzieliśmy na wszystkie wasze wątpliwości? Pytajcie w komentarzach, będziemy je wyjaśniać z ekspertami w naszym serwisie. 

Więcej o: